IHABAR: "BASURDEAK KATUOINEKIN", 200 m, V. 2025/05/17

Traductor al catalá, galego, castellano, english traslator, traducteur française.

Bidearen hasieran markatuta dagoen gezia.

- Hasiera hemen dauuu!!! – Oihukatu nion Asierri, ezpeldi itxi, ilun eta hezean bolada luze batean galduta ibili ondoren – paretan gezi bat markatu dute.

Asier ezpel artetik agertu zen. Borroka luze batetik zetorren soldadu bat zirudien: kaskotik eta motxilatik ezpel adar txikiak zintzilikatzen zitzaizkion, eta arropak kolore berdez eta marroiez erabat zikinduta zeuzkan, enborretan hazten den goroldio bustiak tindaturik.

- Nola ikustezu? – Galdetu nion – Nere aplikaziok hamabitako ebie egingo dula esaten du.
- Ordun oaindik denbora ematen digu zeozer eskalatzeko – erantzun zidan -. Ez dirudi prezipitazio haundigirik egingo duenik.
- Primeran!!! Ea zorterik deun – erantzun nion, hodei ilunez geroz eta gehiago kargatzen ari zen zeru grisari begira.

“Basurdeak katuoinekin” bidea Christian Pauri esker ezagutu genuen, sare sozialetan “Arrataundiko ninia” bidea ezagutzera eman zuenean. Bide berri hau ireki zutenak zeintzuk diren ikusita, abentura ederra genuen ziurtatuta, edo hori zen uste genuena.

BIDEAREN DATU BATZUK

- Luzera: 200 metro.
- Luze kopurua: 5.
- Nork irekia: Haritzek, Borjak eta Shantik, 2025eko otsailaren 2an.
- Zailtasuna: V-. Luzez-luze: 1ºL: IV / V (35 m), 2ºL: IV + / V (25 m), 3ºL: IV+ (50 m), 4ºL: IV- (40 m) eta 5ºL: V (50 m).
- Orientazioa: Hegoaldea. Udan bero handia pasa daiteke.
- Ura: Ihabar herriko iturrian hartu daiteke.
- Hurbilketa: Ihabartik Urdebezera igotzeko jarraitzen den ohiko bidetik, baina bideak gora egiten duen lekuan mendebaldera joko dugu, hormaren oinetik gertu doan bidexka bat jarraituz. Eroritako txabola herdoildu batera iritsitakoan basoan sartuko gara bidearen oinera iritsi arte.
- Jaitsiera: Ihabartik Madalen Haitzara igotzeko jarraitzen den bide beretik.
- Eramandako materiala: 50 metroetako soka bat, luzera ezberdineko 8 express zinta, friend sorta eta luzera ezberdinetako zinta-uztai batzuk harkaitz-zubi eta blokeetatik pasatu eta bilguneak muntatzeko. Walkie-talkie pare bat eramatea gomendagarria izan daiteke bilguneen artean oihuka ez aritzeko eta horman bizi diren animali eta hegaztiak ez molestatzeko.
- Eskalada-bidea eskalatzeko pasatako denbora: hiru ordu.

BIDEAREN KROKISA

Bidearen nondik norakoak.

Krokis zehatza.

DESKRIBAPENA

Goiz atera ginen kotxea aparkatutako tokitik, iragarritako ekaitza iritsi baino lehen bueltan egon ahal izateko. Bide honen abentura hasten da bidea non hasten den aurkitzen, ez baita erraza. Guk Ihabarko harkaiztira doan ohiko bideari jarraitu genion, baina oraingo honetan, Urdebezera doan aldapa igo beharrean, mendebaldera doan bidexka bat hartu genuen, hartxingadia oinarritik zeharkatzen duena eta harizti baten eta ezpeldi baten arteko mugatik jarraitzen duena. Bidezidorra bitan banatzen den leku batean, goranzko aukera hartu eta bidea amaitzen den lekuraino iritsi ginen, denborak desegindako txabola herdoildu bateraino. Hemendik gora, ezpeldi ilunean sartu ginen, baina ez naiz gai esateko nondik nora ibili ginen bidearen hasiera aurkitu genuen arte, ez baikenuen ikusten hirugarren luzeko arte nabarmena, horman erreferentziatzat hartu genuena. Udaberrian basoan ibiltzearen alde onena zuhaitzetan jaio berri diren hosto berriek ematen duten itzal freskoa bada ere, hosto horiek beraiek ikusmena metro gutxi batzuetaraino ixteko eragozpena dute. Batzuetan zutik, tarteka makurtuta eta gutxi batzuetan ia lau hanketan, azkenean bidearen hasiera adierazten duen horman markatutako gezia aurkitu genuen.

- Hasiera hemen dauuu!!!

Geziaren gainetik begiratu genuenean, ez genuen muntatutako harkaitz-zubirik ikusi, eta horrek harritu egin gintuen, Shantik eta bere lagunek harkaitz-zubi batzuk muntatuta utzi baitzituzten Ihabarren irekita dituzten beste bi bideetan, batzuetan bertatik asegurutzeko eta beste batzuetan bidea nondik doan adierazteko. Oraingoan, haiek pasatako lekuko isilak horman zirriborratutako gezi bat eta kendutako harri batek utzitako orbain zuri bat besterik ez ziren. Horrek sortutako ziurgabetasunarekin hasi ginen bidea eskalatzen. Zer ezusteko biziko genituen Shantik eta bere lagunek pestatuko bide berri honetan? Hurrengo orduetan ikusiko genuen.

- Lehenengo luzea, 35 metro, IV / V. Geziaren ezkerretik eskalatzen hasi nintzen, gainetik dagoen harkaitz-plakaren ezkerreko ertzetik, bertatik irteten den ezpel txiki baterantz. Enborrean zinta-uztai bat jarri nion, eta eskuinetara mugituz harkaitz-plaka trinkora pasa nintzen, itsasgarritasunezko mugimendu batzuen ondoren plaka eskalatzeko (IV): "Bide osoa horrelakoa bada, ederra izango da", pentsatu nuen, Asierrek argazki bat egiten zidan bitartean.

Plaka gainean.

Harkaitz-plakatik gora, zuzen eskalatzen jarraitu nuen, behatz itxura duen horma baten eskuineko ertzetik, gainetik nituen ezpelek bidea oztopatu zidaten arte (III+). Orduan, argien ikusi nuen bidetik jarraituz, ezkerretik inguratu nituen gainetik neuzkan ezpel horiek, eta behatzaren puntara igo ondoren (III), eskuinera egin nuen berriro, haien gainean jarri nintzen arte. Metro batzuk gehiago igo ondoren, harkaitz-plaka bertikal baten oinera iritsi nintzen (III-).

Behatz itxurako horma.

Gorputzak plakaren erditik eskalatzen jarraitzeko eskatzen zidan, buruak, berriz, esaten zidan erditik jarraitzea arriskutsu izan zitekeela, pare bat metro igo beharko nuelako asegururik jarri gabe eta helduleku txiki batzuei tiraka. Bi metro hauen ondoren bazirudien helduleku hobeagoko tarte bat zetorrela, friend batekin babesteko aukera zuena. Ahal izan nuen sakonen kontzentratzen saiatu nintzen arren, konfiantza gutxiko bi saialdien ondoren, buruak gorputzari (edo beldurrak nahiari, zergatik ez esan) irabazi zion.

Plaka bertikala. Sokak jarraitzen duen bidetik saiatu nintzen eskalatzen. Asierrek bertatik eskalatuko zuen (V).

- Ea plaka nunbaitetik eskalatzen deten seguruik jarri gabe – esan nion Asierri -, hola zuk zuzen eskalatzeko aukera izango dezu.

Alde batera eta bestera begiratu ondoren, plakaren ezkerreko ertzean arrail zabal eta tente bat aurkitu nuen, diedro itxurakoa, ezpel sendo batean amaitzen dena. Eta poztu egin ninduen harri handi bat kenduta zegoela ikusteak, norbait handik pasatu zen seinale izan zitekeela iruditu zitzaidalako.

Zuhur eskalatzen hasi nintzen arrail/diedroa, helduleku bakoitza heldu aurretik sendoa zela ongi ziurtatuz eta noizean behin oinak arrail barruan trabatuz (IV). Arraila eskalatu ondoren, diagonalean mugitu nintzen eskuinerantz, jada inklinatuta zegoen harkaitz-plakan zehar, eta erlaitz zabal batera igo nintzen (III), horma baten azpian dagoena. Bertan dagoen harlauza batetik bilgunea muntatu nuen zinta luze bat pasatuz. Tarte honetan ez nuen inongo asegururik jarri Asierrek plaka erditik eskalatu ahal izateko, baina zeharbidea zaila ez bada ere, ez zen erabaki zentzudun bat izan, are gehiago behin bakarrik eskalatu den bideaz ari garenean, edozein helduleku aska baitaiteke eroriko bat eraginez. Eta kasu honetan, erori izan banintz, min handia hartzeko billete asko izango nituzkeen. Eskaladan istripu asko ez dira luze gogorretan gertatzen, luze errazetan baizik, eskalatzailea erlaxatu eta erne egoteari uzten dionean. Gauza bat bikaintasunez egiteko modu bakarra egiten ari zaren horretan kontzentrazio eta arreta osoa jartzea da.

Lehenengo bilgunea.

- Ze iruittu zaizu? – Galdetu nion Asierri, plaka erditik eskalatu zuenean.
- Pasoa lehenengo metrotan dau, ta pasoaren ondoren aseguratu daitekeela iruditu zait – erantzun zidan, nik uste nuena baieztatuz -. Hala ere nik V edo emango nioke.
- Gutxiñez oaingo hontan luzea eskalau deu, jejeje.
- Bai, jejeje – erantzun zidan irribarretsu -, azkenekon honeaño iristeko larri ibili nintzen.

Plaka bertikaletik irteten.

Bigarren aldia zen bilgune horretara iristen ginena. Lehenengoan, kronikaren hasierako elkarrizketa gertatu zena, Asier luzea amaitzear zegoela, sekulako zaparrada batek harrapatu gintuen, iragarpen guztiei aurre hartu ziona eta hormatik ihes egitera behartu gintuena. Euri tanta potoloak kolkotik behera erortzen zitzaizkigun bitartean, pare bat arteen enborretatik bi rappel eginez bidearen oinera jaitsi ginen. Bi egun pasa behar izan ziren zintzilik utzi nuen materiala erabat lehortzeko, jejeje. Gaur zerua oskarbi zegoen, eguzkitsu, eta euritarako txamarrak eguzkitako kremarekin ordezkatu genituen.

- Bigarren luzea, 25 metro, IV+ / V. Krokisa begiratu genuenean, ez genuen argi izan nondik jarraitzen zuen bigarren luzeak, bertan margotuta zegoen lerroa ez zetorrelako bat horman ikusten ari ginenarekin.

- Ebidentena hemendik gora igotzea dela esango nuke – esan zidan Asierrek, hormaren ezker aldea begiratzetik itzuli nintzenean.
- Nik ere hala uste det – erantzun nion – ezkerreko alde hartan horma oso etzana da, eta luzek kintoko paso bat badauke seguro handik ez dijola.

Christian Pauek sare sozialetan partekatutako Shantiren krokisaren argazki bat generaman. Krokisean lerro bat zirriborratuta zegoen hormaren argazki orokor batean, luze bakoitzaren zailtasuna eta metroak adierazten zituena. Lerro zirriborratuaren zabalera zela eta, ez zen erraza luze bakoitza nondik nora zihoan zehatz-mehatz jakitea. Gure senari jarraituz, bilgunearen gainetik jarraitzea erabaki genuen.

Asier eskuin joerarekin eskalatzen hasi zen, horma horizontalean mozten duen arrail nabarmenaren azpian dagoen harkaitz-zubi handi batera iritsi arte (III+). Arrail horizontalean zutitu eta horma zuzen eskalatzen jarraitzea begiratzen aritu ondoren, aukera hau baztertu zuen, arrailaren gainetik dagoen harkaitz-plaka bertikalean heldulekurik ez zuelako ikusi.

- Paso hau kinto baño gehio dela esango nuke – esan zidan.

Horma zuzen eskalatzea baztertuta, eskuinerantz pasa zen eta eskuineko ertzetik eskalatzen jarraitu zuen, horma gainera zailtasun handirik gabe iritsiz (IV+).

Horma gainean. Soka doan lekutik eskalatzen saiatu ginen arren, oso zaila iruditu zitzaigun.

- Kinto iruittu zaizu?
- Kuarto mas edo...
- Gero soka gañetik edukita saiauko naiz horma zuzen eskalatzen, ea krokiseko kintoa hor daun – erantzun nion.

Hormaren gainetik amaitzen dira zailtasunak. Asierrek ezpelen artean jarraitu zuen, harkaitza ahalik eta gehien aprobetxatuz (III-), harkaitza amaitu zen arte. Orduan bilgunea arte handi baten enbor zabalean muntatu zuen.

Ezpelen arteik pasa ondoren dagoen tarte etzana.

Asierri gertatu zitzaion bezala, ez nuen horma zuzen eskalatzeko modurik ikusi, baina, bera ez bezala, ni ezkerrera joan nintzen harlauza zabal batera iritsiz. Eskalatzen jarraitu nuen babariar teknika erabiliz harlauzan gora, hormara igo nintzen arte. Pasagune honek V zailtasuna izan zezakeela iruditu zitzaidan.

Horma gainetik egindako argazki honetan horma eskalatzeko bi aukerak ikusi daitezke.

- Igual zu igo sean lekutik igoko zien? – Esan zidan Asierrek bilgunera iritsi nintzenean.
- Beharbada – erantzun nion -, baina ezkutun geratzen den paso bat da, eta “de primero” junda ez dakit hemendik sartuko zien.

Bigarren bilgunea.

Bilgunea desmuntatu, zuhaitz artean pasatu eta ezker joerarekin oinez jarraitu genuen harkaitz-plaka batetik, krokisean margotutako etenpuntuen lerro bati jarraituz, hasieratik identifikatuta genuen arte nabarmen eta berezi bat dagoen horma baten oinera joz. Hormara iristear ginela, zuhaixka batzuen adarrak moztuak izan zirela iruditu zitzaigun, pasabide estu bat irekiz. Hau ikusita, bide egokitik gindoazela pentsatu genuen.

Bigarren eta bigarren "bis" bilguneen arteko tartea.

Pasabidea zeharkatu genuen eta horma bertikal bihurtzen den lekuraino igo ginen, honen eskuinetara jarriz.

Bigarren "bis" bilgunean.

- Krokisaren arabera luzea eskuin aldera dijola ematen du, goiko tetxue ebitatuz – esan nion Asierri krokisa erakutsiz.
- Hala ematen du, bai.

- Hirugarren luzea, 50 metro, IV+. Horma zuzen eskalatzen hasi nintzen lehen metroetan, dituen arrail eta helduleku ederrak aprobetxatuz (IV).

Luzearen lehen metroetan.

Kalitate oneko 5-6 metro eder hauen ondoren, horma zertxobait etzaten da, eta horrek aukera eman zidan metroak arinago eskalatzeko (III). Nahiz eta horma ezpelez zipriztinduta egon, eskalatzeko trabarik egiten ez dutela iruditu zitzaidan. Ezpel batzuen artetik pasa ondoren, horma ixten duen sabai handi eta ilunaren azpira iritsi nintzen.

Sabaiaren azpian.

- Nork esango zun hemen holako tetxu haundi bat egongo zenik – esan nion Asierri.

Bidea oztopatzen zidan sabaia ez da hain garbi ikusten hormari urrutitik begiratzen zaionean, ia ez baita nabarmentzen. Azpitik, berriz, itxura beldurgarria zuela iruditu zitzaidan, eskalaezina, nahiz eta eskuinetara eskalagarria dirudien arrail estu bat duen.

Krokisari jarraituz, sabaia eskuinaldetik inguratzen hasi nintzen, fidagarriak ez ziruditen harkaitz batzuei eutsiz (III). Eta pare bat metroko zeharbidearen ondoren aurkitu nuen ezustekoa itzela izan zen: zeruraino luzatzen zela zirudien diedro luze bat.

Zeharkaldiaren amaieran.

Ezustekoagatik emozionatuta nengoen arren, diedroa kontu handiz eskalatzen hasi nintzen, mugimendu bakoitza egin aurretik helduleku bakoitzaren sendotasunari ongi begiratuz. Nolanahi ere, friend-ak trabatzeko aukera handiak zituela iruditu zitzaidanez, lasai eskalatu nuen, gozatu ederra hartuz. Zailtasunari dagokionez, IV/IV+ inguruan egon zitekeela iruditu zitzaidan.

Diedroa azpitik ikusita.

Diedroa zabaltzen hasten den toki batean, ezkerrerantz ezpel batzuk dituen tximini / kanal inklinatu bat diagonalean zihoala ikusi nuen. Hormaren puntaraino iristen zela iruditu zitzaidanez, bertatik eskalatzen jarraitzea erabaki nuen, lehen metroetan dauden ezpelen artetik kontu handiz pasatuz. Dozena bat metro pasatxoko eskalada baten ondoren, hormara igo nintzen (IV-).

- Puntan nauuuu!!! – Oihukatu nion Asierri hormaren gaineko ertzetik emozioz betea.

Puntan nauuuu!!!

Asierrek argazki pare bat egin ondoren, hormak osatzen duen punta txikira igo nintzen (II), eta metro batzuk ibiliz, punta txiki honen atzean dauden arte handietako batean muntatu nuen bilgunea.

Hirugarren bilgunea.

- Gustatu zait luze hau – esan nion Asierri horma puntara igo zenean.
- Neri ere – erantzun zidan -. Politte ezkutun daun diedro hori.

Asier hormaren punta txikian.

Ikusi genuenean bilgunearen gainetik harkaitz-plaka etzan batzuk bata bestearen atzetik zetozela, oinez jarraitzea erabaki genuen, 15 metro ingurura dagoen arte narbarmen baten ondotik hasten den harkaitz-plaka inklinatu bateraino. Bertara iristeko pare bat metroko plakatxo tente bat igo behar izan genuen (III-).

Hirugarren eta hirugarren "bis" bilguneen arteko tartea.

- Laugarren luzea, 40 metro, IV-. Asierrek ez zuen zailtasun handirik izan harkaitz-plakaren lehen metroak eskalatzeko (IV-); izan ere, tenteenak izan arren, harkaitz trinkoa dute helduleku onekin. Harkaitz-zubi batean aseguratu ondoren, urak higatutako kanaltxo bat eskalatu zuen, eta plaka etzaten hasten den tokian, ezpelek osatzen duten hesi batek bidea moztu zion. Orduan hasi ziren zalantzak:

Luzearen zailtasunik handiena eskalatu ondoren.

- Luzea oain nundik dijo? – Galdetu zidan.
- Krokisen arabera zuzen esango nuke – erantzun nion – ezpelen arten sartuta.

Asierrek ez zuen oso garbi ikusten krokisak islatzen zuena, horregatik plakaren alde batera eta bestera mugitu zen, eskalatzen jarraitzeko harkaitz gehiago eta hobearen bila. Azkenean amore eman eta zuzen jarraitu zuen ezpel artean.

Ezpel artean sartzen.

- Rreunionnnnn!!!! – Iritsi zitzaidan minutu batzuetara ezpel artetik.

Ezpelek osatutako hesia zeharkatu nuenean kostatu zitzaidan Asier non zegoen ikustea. Plaka etzan bat zeharkatu (II) eta sokari jarraituz, arte handi baten enborrean muntatutako bilgunera iritsi nintzen.

Laugarren bilgunea: non dago Wally?

- Ikusi al dezu hor daun hito hori? – Esan zidan, bigunetik metro batzuetara zegoen toki bat seinalatuz.

Bilgunera iritsi aurretik, pare bat harriz osatutako mugarri txiki bat zegoen, norbait handik pasa zen seinale.

Mugarri "misteriotsua".

- Bidea ireki zutenek jarriko zuten, ez? – erantzun nion -, Ez zait beste aukeraik okurritzen.
- Nik ere gauza bera pentsatu det.

Luze bat baino ez zitzaigun geratzen bidea amaitzeko, eta hurrengo erronka luze hau non hasten den jakitea izango zen. Krokisari begiratuta, basoan oinez ibiltzeko tarte bat genuela ikusi genuen: metro batzuk horizontalean eskuinerantz, metro batzuk gorantz eta metro batzuk horizontalean ezkerrerantz. Bilgunearen ondoko mugarriak zeharkaldiaren hasiera adierazten zuelakoan, horizontalean mugitzen hasi ginen han dagoen bidezidorretik. 15 bat metro egin ondoren, harkaitz-plaka etzan batek estaltzen duen zabalgune batera iritsi ginen. Baina eskuinera gehiegi desbideratu ginelakoan, basoa gorantz zeharkatzen hasi ginen, goroldioz estalitako horma inklinatu batek bidea oztopatu zigun arte. Orduan, horma honen oinetik ezkerrerantz horizontalean mugitzen hasi ginen:

- Han emateu pareta zertxobait garbiago daula – esan zidan Asierrek, goroldio gutxiago zuela zirudien zati bat seinalatuz.

Bioi iruditu zitzaigun garbiketa bat egin zela bertan, goroldioa kentzeaz gain hormatik harriren bat ere kenduta zegoela baitzirudien. Baina irudipen hauek askotan gure garunak ikusi nahi duenaren isla izaten dira, horma bateko harri bat edo goroldioa edozein animalik kendu dezakeelako, edo harriak bere kabuz erori daitezkeelako, edo goroldioa ez delako leku guztietan modu berean hazten. Askotan ikusi nahi duguna ikusten dugu.

- Ba hemendik hasiko gea ordun!!!

- Bosgarren luzea, 50 metro, V. Lehenengo hiru metroak dira luzeko zailenak, baita tenteenak ere. Zulo batean friend bat trabatu eta metro hauek kontu handiz eskalatzen hasi nintzen, oinak goroldio hezea zuten heldulekuetan kontu handiz jarriz eta helduleku txikietan sartutako behatz puntekin desoreka oreka bihurtuz. Kontu handiz eskalatutako metro hauen ondoren (V) horma etzan egiten da.

Lehen metroak eskalatu ondoren.

Luzearen lehen metroak azpitik ikusita.

Orduan bidean zehar gehien errepikatu genuen galdera bota nion Asierri:

- Luzea orain nundik dijo?

Luzea orain nundik dijo?

Plakatik hainbat buelta eman ondoren, hildako zuhaitz baten ezkerretik gorantz eskalatzen jarraitu nuen sabai batera zuzenduz (III), eta poztu egin ninduen lehen metro hauetan harri handi batzuk kenduta zeudela ikusteak; bide egokitik nindoan seinale? Hala pentsatu nuen. Sabaiaren oinera iritsi nintzenean, zuzen eskalatzea berehala baztertu nuen, ez dirudien arren zailtasun handirik ez duelako eta bere gainetik eskalatzen jarraitzea erakargarria ez dela iruditu zitzaidalako, ezpel asko baitago. Aukera hau baztertuta, sabaia eskuinetik inguratu (III) eta plaka etzan bat eskalatzen jarraitu nuen ezpelek bidea itxi zidaten arte (III-).

Argazki honetan hildako zuhaitza (eskuinean) eta sabaia (parean) ikusi daitezke.

Orduan ezpelen artean ezkerrerantz mugitu eta parean hormatxo bat agertu zen, eskaladari amaiera emango ziona zirudiena.

- Hiru edo lau metro inguru falta zaizkizu – esan zidan Asierrek talkie-tik orduan, azken hormatxo hura eskalatzeko asmoa burutik kenduz.

Asierren mezua jasota, ondoan nuen arte baten enborrean muntatu nuen bosgarren bilgunea.

Bosgarren bilgunea.

Azken bilgunera iristen.

Azkeneko bilgunea desmuntatzen nuen bitartean, Asierrek zerutik banatzen gintuen hormatxoa eskalatu zuen, eskaladari amaiera emanez (III).

Hormatxoa eskalatu ondoren.

- Pena azkeneko bi luzek – esan nion bere ondora iritsi nintzenean.
- Bai – erantzun zidan -. Gutxiñez hemengo plakak nolakok dien ikusteko balio izan digu.

Krokisari azken aldiz begiratu genionean, ez genuen argi ikusi azkeneko luzea bidea ireki zutenek jarraitu zuen bide beretik eskalatu ote genuen, nahiz eta iruditu zitzaigun luzearen hainbat puntutan harriren bat kenduta zegoela. Shantik ere ezin izan zidan argitu nik marraztutako bidearen krokisa bidali nionean, eta esan zidan gogoratzen zuela azken luzea harkaitz iluneko plaka bat eskalatuz hasi zutela. Guk eskalatu genuen goroldioz betetako hasierako plaka? Baliteke.

Bidearen lehen hiru luzeak politak iruditu zitzaizkigun, eta harri askeren bat kenduz eta aseguru finkoren batekin hiru luze eder gera daitezke. Azken bi luzeetan ez genuen hainbeste gozatu, batez ere azkenekoan, nahiz eta lehen metroak “pikanteak” diren. Baina, Asierrek esan zidan moduan, harkaiztiaren goiko alde hau ezagutzeko balio izan zigun; izan ere, aspaldi begiz jota genuen “basurdeak katuoinekin” bidearen ezkerraldeko lerro bat ikustera joatea animatu gintuen, gure uste apalean Ihabarren irekitzeko geratzen den azken lerroa. Ezkerrerago eskalada-bide berriak irekitzeko aukera politak daude, baina putreek habiak egiten dituzten tokitik oso gertu daude, eta mendian lehentasuna bertan bizi diren animaliek eta hegaztiek dutela uste dugu.

"Basurdeak katoinekin" bidearen amaieran.

Hilabete geroago, Ihabarrera hurbildu ginen berriro, “azken lerro” hori eskalatzeko asmoz, eta sorpresa polita hartu genuen soka batekin bere oinean egindako lokarri bat aurkitu genuenean.

Hormaren oinean dagoen soka.

Horrek izugarri animatu gintuen, pentsatu baikenuen irudimenean genuen lerroa eskalada-bide bihurtua izan zela. Bi aldiz pentsatu gabe, horma eskalatzen hasi ginen, baina ez dakigu lerroz nahastu ginen edo bidea ez den oraindik ireki, eskalatu genuen lerro osoan ez baikenuen inor pasatu zen arrastorik aurkitu. Lerroa modu garbian eskalatu genuen, horman ezer utzi gabe, bilgune batzuk non muntatu genituen adierazten duten horman markatutako “X” batzuk izan ezik. Azkenean, sei luzeko lerro bat eskalatu genuen, baina hirugarren luzetik gorako tartea ez zitzaigun oso interesgarria iruditu eskaladari dagokionez; izan ere, III / III+ zailtasuneko tarte motz batzuk lotzen ditu, erdi-oinez egiten diren baso eta ezpel tarte itxiekin tartekatuz. Bigarren eta hirugarren luzeetan jarraitu genuen ibilbidea polita izan arren arriskutsua izan daiteke, harri aske asko dituelako, baina hirugarren luzea amaitzen den puntara modu zuzenago eta ederragoan irits daiteke luze bakar batekin, aseguru finkoren bat jarriz. Gure ustez, irekiko den eskalada-bide berri honek bigarren aukera honi jarraituko dio. “Gure” hirugarren luzearen gainetik, ez dakigu nondik joango den bide berria, guk eskalatu genuena baino leku interesgarriagotik ziurrenik; horregatik, ez dugu eskalatu genuen lerro hau inola ere izendatu, uste dugulako bide berri hau prestatuko dutenek eskubide osoa dutela ondoen deritzoten moduan izendatzeko. Irrikan gaude eskalada-bide berri hau noiz egongo den prest jakiteko eta ondoren frogatzeko, ziur bide eder bat geratuko dela. Animo asko bide hau prestatuko dutenei!!!!

Azken lerro honen ondoren, Ihabarrera lerro berrien bila egin ditugun bisitak amaitutzat ematen ditugula uste dugu. Sare sozialetan aipatu nuen moduan, Kortaturen azken diskoa gogoratuz, lerro hau izan daiteke gure “azken guda dantza”. 

Ihabarko gure "azken guda dantza".

IHABAR, URDEBEZ HEGOALDEA: "ARRATAUNDIKO NINIA", 205 metro, 6a.

Traductor al catalá, galego, castellano, english traslator, traducteur française.

"Arrataundiko ninia"-n jarrita utzi ditugun hiru plakatxoak.

Lau urte igaro dira Mikel Pardok “Txintxak” (Christian Pauren laguntzarekin) Ihabarko harkaiztian lehen eskalada-bidea zabaldu zuenetik. Mikelek amets bat duela idatzi izan du bere blogean; harkaizti hau zailtasun handirik gabeko eskalada-bide erdi-ekipatuen eskola batean bihurtzea. Eta lau urte eta dozena batetik gora bide zabaldu eta gero, Mikelen ametsa neurri handi batean bete dela esango nuke.

Eskalada-bide hauetan gozatu eta bizipen ederrak bizi izan ditugu, baita dezepzio txikiren bat ere, zergatik ez esan; hala ere, egun argiak ilunak baino askoz gehiago izan dira inongo zalantzarik gabe.

“Intifada” zabaldu genuenean ekarpen txiki bat egin nahi izan genion Mikelen lanari eta Ihabarrera hurbiltzen diren eskalatzaileei. Baina harkaizti honetako benetako protagonistak direnekiko zor bat genuela sentitzen genuen: Ihabarko herritarrak. Nola eskertu Ihabarri bere harkaiztian bizitzen ditugun bizipenak? Nola eskertu bere herritarrei gurekiko beti izaten ari diren harrera ona?

Ohiko opari bat ez bada ere, zor hau kitatzeko Ihabarko herritarrei eskalada-bide bat oparitzea bururatu zitzaigun; bide berri bat izango zen, zabaldutako beste bideetatik ezberdindu nahi genuen bide luze bat, harkaiztia behetik goraino igoko zuena. Baina ez hori bakarrik, gure asmoa bide berri honi zein izen ipini Ihabarko herritarren esku uztea izango litzateke.

Bideak jarraituko zuen lerroari dagokionez, “Litos” bidearen ezker aldeari begia botata genion aspalditik. 2024ko azaroaren 17an seigarren luzea izaten amaituko zuen hormatik zintzilikatu eta bertan dagoen arrail ikusgarria eskalatu genuenean maitemina bat-batekoa izan zen. Luze hau izango zen bidearen sorrera, baita eskalatu ahal izateko prestatuko genuen lehena ere. Honen atzetik eta orden ilogiko eta desegituratu honetan, bosgarrena, laugarrena, lehena, hirugarrena, bigarrena eta zazpigarrena iritsiko ziren. Martxoaren 9an, lau hilabeteko lanaren ondoren, bidea amaitutzat eman genuen eta ia hilabete beranduago, apirilaren 6an, Asierrek eta biok bere osotasunean eskalatuko genuen lehen aldiz, lehen luzetik zazpigarrenera; oraingoan bai, orden logiko eta egituratu bat jarraituz, jejeje.

Martxoak 9, bidea amaitutzat eman genuen unea.

Bidea prestatzen ari ginen bitartean sare sozialen bidez harremana dudan Oihanarekin jarri nintzen harremanetan, Ihabarkoa bera. Oihanak Sakanako toponimiarekin lagundu izan dit behin baino gehiagotan, ezagutzen ez ditudan lekuen izenak argituz eta kroniketan idatzitako hanka sartzeak zuzenduz. Bidearen izena Ihabarko herritarren esku uztearen ideia asko gustatu zitzaion; eta aukera ezberdin batzuk aztertu ondoren eta toponimia ardatz bezala hartuz, “Arrataundiko ninia” aukeratu zutela esango zidan denbora bat beranduago, bidearen zati bat (kasualitatea, bideari hasiera eman zion seigarren luzeko horma) Ihabarko herritarrek Arrataundi bezala ezagutzen duten lekuan kokatuta dagoelako.

“Arrataundiko ninia” zabaltzeko ordu asko pasa ditugu hormatik zintzilik eta ordu asko motxila astunekin mendian gora eta behera, noizik eta behin lana hauek guztiak hartzeak merezi ote duen galdezka, eguraldi txarreko egunetan batez ere. Baina maitasun osoarekin zabaldu dugun bidea da, kontu handiz eta ahalik eta zalaparta gutxien sortu nahian, opari berezi bat izatea nahi genuelako; eta honek zoriontasunez ase gaitu. Eskerrak eman nahi dizkiot Mikeli, bera gabe eta bere lanik gabe "Arrataundiko ninia" ez zitekeelako posible izango. Eta eskerrik beroenak eman nahi dizkiet Oihanari eta Ihabarko herritarrei; bihotz onez egiten dizuegun opari hau zuentzat arazo ez bihurtzea desio eta espero dut.

Hausnarketa batekin amaitu nahiko nuke. Ihabarko harkaiztiaren oihartzuna zabalduz doa pixkanaka eskalatzaileen artean eta honek, logikoa den moduan, eskalatzaile gehiago erakarriko ditu. Ihabarrekin eta bere herritarrekin dugun elkarbizitza ona bere horretan mantentzea nahi badugu eta bertako harkaiztian urte askoan eskalatzen jarraitu nahi badugu, gure ardura da herria, herritarrak eta beraien ohiturak errespetatzea; herriko kaleak, larretara doazen pasabideak eta bideak kotxekin ez oztopatzea, abereak bakean uztea edo herria kotxez ziztu bizian edo zarata eginez ez zeharkatzea, besteak beste. Kanadako parke nazional bateko kartel batean behin irakurri nuen moduan: “Etxetik irteten zarenean, beste norbaiten etxean zaude”. Hau ezin dugu ahaztu eta gure ardura ere bada ahazten dutenei gogoraztea.

BIDEAREN DATU BATZUK

- Luzera: 205 metro.
- Luze kopurua: 7.
- Nork irekia: Asier Izagirrek eta Xabi "Smithy" Mujikak 2024ko azaroak 17 eta 2025eko martxoak 9 artean.
- Zailtasuna: 6a. Luzez-luze: 1ºL: IV (35 m), 2ºL: 6a (20 m), 3ºL: V (20 m), 4ºL: IV+ (35 m), 5ºL: V+ (20 m), 6ºL: V+ (35 m) eta 7ºL: V (40 m). Euria egin badu kontuz ibili bigarren eta zazpigarren luzeetako lehen metrotan, horma bustita egoten delako.
- Orientazioa: Hegoaldea eta hego-mendebaldea.
- Ura: Ihabar herriko iturrian hartu daiteke.
- Hurbilketa: Ihabartik Madalen Haitzara igotzeko jarraitzen den ohiko bidetik. Ehiza-postu txiki batera iritsi aurretik bidea utziko dugu hormara hurbiltzeko. Bere oinean mantenduz mendebaldera joko dugu lehenik eta II+ zailtasuneko plaka etzan bat igo ondoren hormaren azpian dagoen zulo erraldoi eta nabarmen batera iritsiko gara. Bidea zulo honen eskuin horman hasten da.
- Jaitsiera: Ihabartik Madalen Haitzara igotzeko jarraitzen den bide beretik.
- Eramandako materiala: 50 metroetako soka bat, luzera ezberdineko 10-12 express zinta, friend eta arteka-trabagailu sorta eta luzera ezberdinetako zinta-uztai batzuk harkaitz-zubi eta blokeetatik pasatu eta bilguneak muntatzeko. Walkie-talkie pare bat eramatea gomendagarria izan daiteke bilguneen artean oihuka ez aritzeko eta horman bizi diren animali eta hegaztiak ez molestatzeko.
- Eskalada-bidea eskalatzeko pasatako denbora: hiru ordu eta berrogeita bost minutu, lasai ibilita.

BIDEAREN KROKISA

"Arrataundiko ninia" bidearen krokis orokorra.

"Arrataundiko ninia *" tartearen krokis zehatza.

"Arrataundiko ninia **" tartearen krokis zehatza.

"Arrataundiko ninia ***" tartearen krokis zehatza.

DESKRIBAPENA

“Arrataundiko ninia” hiru zatitan banatzen den bide bat da eta zati horien artean oinez ibili beharko dugu; honegatik, hiru zati hauek modu independiente batean eskalatu daitezke. Zati bakoitzaren hasieran plakatxo bat utzi dugu, eta plakatxo bakoitzean, bidearen izenarekin batera izar bat, bi edo hiru marraztuta; hau da, “Arrataundiko ninia *” (lehen, bigarren eta hirugarren luzeak), “Arrataundiko ninia **” (laugarren, bosgarren eta seigarren luzeak) eta “Arrataundiko ninia ***” (zazpigarren luzea). Bilgune guztiek gutxienez uztaidun parabolt bat dute. 10-12 express-zinta eramateko gomendioak gehiegizkoa dirudien arren, ez zaitezte engainatu, “Arrataundiko ninia” ez da kirol-eskaladako estiloan ekipatu dugun bidea, ainguratze finko gutxi utzi ditugu eta, oro har, horien arteko tartea ez da motza; honegatik, auto-babeserako materiala erabili beharko da, lehenengo luzean izan ezik. Horretaz gain, estilo honetako eskalada-bide ireki berrietan gertatzen den moduan, garbiketa sakona egin dugun arren, oraindik ere harri askeak eta helduleku hauskorrak aurkituko ditugu, baina horrek hobera egingo du bidea errepikatu ahala. Zailtasun maila luze bakoitza hainbat aldiz eskalatu ondoren proposatu dugu, mugimendu bakoitza nola egin eta heldulekuen kokapena gutxi gorabehera ezagutu ondoren. Bidearen errepikapen bakoitzarekin ikusiko da proposatzen dugun zailtasun maila berresten den.

Lau hilabetetan egindako eskalada guztietan bizitako bizipenak kronika batean islatzeko gaitasunik ez dudanez, luze bakoitzaren deskribapen hotz eta zehatza baino ez dut egingo; hori bai, luzeak irekitzeko garaian izan genituen bitxikieriekin nahastuta. Argazki guztiak apirilaren 6an egin genuen lehen eskaladakoak dira.

“Arrataundiko ninia” “Litos” bidearen ezkerrean hasten da, 20-25 metrora, hormaren azpialdean dagoen zulo erraldoi eta nabarmen baten eskuin hormaren oinean. Bertan, “Arrataundiko ninia *” idatzita duen plakatxoa aurkituko dugu. Zuloaren oinera iristeko, II+ zailtasuneko plakatxo etzan bat igo beharko dugu.

Urdebezera doan bidea uzten den lekuan eta bidearen oinera iristeko jarraitu behar den bidea eta igo beharreko plakatxoa.

- Lehenengo luzea, 35 metro, IV. Gure asmoa zen luze hau zuloaren erditik zabaltzea, baina pare bat saialdiren ondoren ideia hori baztertu genuen. Orduan, zuloaren ezkerreko hormara joan eta beste pare bat aldiz eskalatu genuen. Bigarren eskaladan, zuloaren eskuin hormara begiratu eta erdi-ezkutua dagoen diedro bat deskubritu genuen ezpelen adarren artean. Ez genuen bi aldiz pentsatu behar izan diedro hau eskalatzeko eta bidearen lehen luzea handik bideratuko genuela erabakitzeko.

"Arrataundiko ninia *" plakatxoaren gainetik dagoen plaka inklinatua eskalatzen hasiko gara (III+). Plaka eskalatu ondoren diedroa eskalatuko dugu, auto-babeserako aukera handiak dituena (IV).

Diedroaren amaierara iristen.

Diedroaren gainetik helduleku onak dituen plaka tente bat eskalatzen jarraituko dugu, heldulekurik gabe geratu arte (IV). Orduan, ezkerrean dagoen erlaitz txiki eta lurkarara pasako gara, zulo erraldoiaren gainean dagoena, non ezpel txiki bat jaiotzen den (III), eta arrail tente batetik eskalatzen jarraituko dugu, sabai batera zuzenduz (IV).

Gure asmoa luzea sabai honen erditik jarraitzea zen, baina modu askean eskalatu ahal izateko ez genuen helduleku argirik aurkitu eta ez genuen pasagune hau ainguratze finkoetatik tiraka eskalatzea eskatuko zuen pasagune “artifizial” batean bihurtzerik nahi; honegatik, luzea sabaia eskuinetik saihestuz bideratu genuen (IV-), hasieran tentea den diedro itxurako batetik (IV) eta gero pixkanaka etzaten den plaka batetik (III), erlaitz batean dagoen bilgunera iritsi arte.

Sabaia saihestu ondoren, diedroa eskalatzen hasi aurretik dagoen ezpelaren ondoan.

Lehenengo bilgunean. Argazkian lehenengo luzea bere osotasunean ikusi daiteke, baita bidearen hasierako plakatxoa ere.

Lehenengo bilgunera iristen.

Lehenengo bilgunea; puntu zuriz, bigarren luzearen oinera iristeko jarraitu behar den bidea.

Bigarren luzea hasten den lekura iristeko, bilgunearen gainean dagoen erlaitz zabalera igoko gara eta, bertan mantenduz, horma ezkerrerantz inguratuko dugu. 20-25 metroko zeharkaldiaren ondoren, bigarren luzeak zeharkatzen duen horma ikusgarriaren oinera iritsiko gara.

Bigarren luzearen oinean. Argazkian luzean jarritako lehen hiru paraboltak ikusi daitezke.

- Bigarren luzea, 20 metro, 6a. Horma hau ikusi genuen lehen aldian argi geratu zitzaigun handik estutu beharreko luze bat irtengo zela, zer esanik ez lehen metroak hezeak badaude. Horregatik, luze bat izango zela aurreikusi genuena bi luze motzetan banatzea erabaki genuen, zatirik gogorrenak segurtasunez aseguratu ahal izateko.

Soka bat duen enbor bat ezkerretara utzita, sabela duen horma txiki batera igoko gara (IV). Ondoren, parabolt batez babestuta dagoen sabai bat eskalatuko dugu, elkarrengandik urrun geratzen diren bi helduleku handiri tiraka, oinetarako helduleku oso txikiak baitaude (V+). Sabaiaren gainetik horma zertxobait etzaten da eta atseden motz bat hartu ahal izango dugu.

V+ pasagunea eskalatu ondoren.

Luzearen zailtasunik handiena goiko sabai nabarmenean aurkituko dugu. Oinetan konfiantza osoa jarriz, sabaiaren azpitik ezkerrerantz mugituko gara, horman altuera pixkanaka irabaziz (parabolt bat). Orain arte eskalatutako metroetan garbiketa handia egin behar izan genuen, hezetasunaren eraginez horma “ustelduta” aurkitu genuelako eta, eguzkiak erretako azalaren moduan, puskaka apurtzen zelako.

Sabaiaren ezkerrean jartzen garenean, besoa luzatu beharko dugu, goian dagoen helduleku handi batera iristeko eta, bertatik tiraka, pasagunea babesten duen paraboltera iristeko (6a). 6a pasagune hau eskuinetik saihestu daiteke, sabaian jarraitako lehen paraboltetik ezkerrerantz jo beharrean eskuinerantz jotzen badugu. Oinak asko igo beharko ditugu sabaiaren eskuin aldean dagoen helduleku on batera iristeko. Helduleku honi eutsita, sabaia goian azaldutako moduan baino errazago eskalatuko dugu (V+).

Sabaia eskalatuta, eskuin aldera zeharkaldi motz bat egin (IV+) eta diedro bertikal eta nabarmen bat eskalatzen hasiko gara, ainguratze finkorik gabe utzi duguna (V). Diedro honen istorioa kuriosoa da, garbitu genuen heinean bere zailtasuna handituz joan zelako. Baina bere eskalada orain zailagoa den arren, seguruagoa eta auto-babesteko aukera handiagoak dituela uste dugu.

6a pasagunea eskalatu ondoren, diedroan sartzeko egin behar den zeharkaldian.

Diedroaren gainetik zertxobait ezkerrera joko dugu eta, muntatuta utzi dugun harkaitz-zubi batek babesten duen plaka tente bat eskalatu ondoren, erlaitz txiki batean dagoen arte txiki batera iritsiko gara (V-). Bilgunea arte txiki honen atzeko horman dago.

Bigarren bilgunean.

Diedroaren amaierara iristen.

- Hirugarren luzea, 20 metro, V. Hasieratik begiz jota genuen bilgunearen ezkerreko plaka trinkoa, plakaren eskuinetik eskalatzen jarraitzea “errazegia zela” iruditzen zitzaigulako; izan ere, bilgunearen paraboltak modu honetan eskalatzeko orientatuta daude. Baina plaka hau birritan eskalatu ondoren, ideia hau bertan behera utzi genuen, bilgunearen ezkerraldean dagoen zulo nabarmenera igotzeko egin behar den pasagunea, ezerosoa, zaila eta arriskutsua zela iruditu zitzaigulako. Hori dela eta, metro pare bat eskuinera mugitu genuen pasagune hori babestuko zuen parabolta jartzea pentsatu genuen lekua eta luzea orain dagoen moduan bideratzea erabaki genuen.

Bilgunearen gainetik zuzenean eskalatzen hasiko gara eta plakaren eskuineko ertzaren ezkerraldean mantenduko gara (V-), erlaitz batera igo arte. Pasagune hau plakaren ertzaren eskuinaldetik errazagoa da (IV).

Erlaitzean.

Erlaitzaren beste aldean dagoen plaka tentearen eskuinaldetik eskalatzen jarraituko dugu, eta goiko sabaiaren eskuinaldera zuzenduko gara (V-). Plaka tente hau harkaitz-zubi handi bat eta parabolt batekin babestuta utzi dugu. Plaka hau eskalatu genuen lehen aldietan ahalik eta zuzenen eskalatzen saiatu ginen, baina hemen ere, pasagunearen zailtasunak eta hartu beharreko arriskuek erabakia aldatzera behartu gintuzten.

Oinetan konfiantza osoa jarrita, metro pasatxoko zeharkaldia egingo dugu, sabaiaren azpitik, parabolt batera iritsi arte (V-). Orduan, sabaia eskalatuko dugu, eta muntatuta utzi dugun harkaitz-zubi nabarmen batera iritsiko gara (V). Sabai hori eskuinetik saihestea erabakitzen baduzue, kontu handiz ibili, alde hau garbitu gabe dagoenez harkaitz soltez beteta baitago.

Sabaia eskalatu ondoren.

Harkaitz-zubitik bilguneraino zailtasunak amaitzen dira, baina tarte honetan zuhurtziaz ibili beharko dugu, hemen ere harkaitz solteak baitaude.

Zailtasunak amaitzen diren lekuan. Asier dagoen lekutik aurrera kontu handiz ibili behar da harri askeekin.

Hirugarren bilgunean. Argazki honetan ere harri askeak ikusi daitezke.

Laugarren luzearen hasiera “Itxoin pittin bat Lur” bidearen ezkerrean dago, 30 metrora gutxi gorabehera; baina bertara iristeko ez dugu “Itxoin pittin bat Lur” bidearen oinera daraman sasi-bidexka jarraitu behar. Ihabarrera daraman bidean metro batzuk beherago jarraituz, aldapak nabarmen behera egiten hasten denean 6-8 metro gehiago jaitsiko ditugu eta, behin bihurgune itxi batera iritsita (bertan, esprai laranjaz margotutako zuhaitz bat dago), eskuinera joko dugu, ezpel batzuen artean pasatuz (bertan dagoen harkaitz handi baten gainean mugarri bat utzi dugu), harriz betetako kanal estu batera iristeko.

Ezpel artean dagoen harkaitz handian muntatuta utzi dugun mugarria. Puntu zuriak jarraituz harrizko kanalean sartuko gara.

Kanala amaierara arte igo ondoren hormaren oinari itsatsia dagoen sasi-bidexka batetik jarraituko dugu eskuin aldera horizontalean luzearen hasiera arte. Bertan, “Arrataundiko ninia **” idatzita duen plakatxoa topatuko dugu.

"Arrataundiko ninia **" plakatxoa.

- Laugarren luzea, 35 metro, IV+. Plakatxoaren eskuinetik hasita, helduleku onak eta sabel txiki bat dituen hormatxo batera igo ondoren (III), horma pixka bat etzaten da harmaila batzuk osatuz, bi arrail nabarmen dituen plaka handi batera arte, friend txikiekin ongi babes daitezkeenak (III-).

Plaka handira iritsi aurretik dauden harmailetan.

Plaka honek osatzen duen sabaiaren ezkerrean jarriko gara, plakara igoko gara eta eskuinean dagoen arrailatik jarraituko dugu erlaitz batera igo arte (IV+).

Plakaren eskuineko arrailan aseguratzeko friend baten bila.

Erlaitzaren gainetik, horma inklinatu bat eskalatu (III), ezproi batera igoko gara eta bere ertzetik edo ertzetik gertu jarraituko dugu (III-). Ezproi horretan garbiketa handia egin dugu, bertikala ez denez harkaitz solte asko pilatuta zeudelako; baina kontuz ibili haren eskuinetara pasatzen bazarete, alde hori ia ez dugulako garbitu.

Ezproiaren amaieratik eta 8-10 metro oinez ibili ondoren, laugarren bilgunera iritsiko gara, uztaidun parabolt bakar bat duena. Bilgune hau nahita utzi dugu horrela, bere eskuinean dagoen arrailan arteka-trabagailu handi bat ongi trabatu daitekeelako, bilgunea sendotuz.

Laugarren bilgunea.

- Bosgarren luzea, 20 metro, V+. Luze hau lehen aldiz eskalatu genuenean, bilgunearen gainetik dagoen horma bertikalaren eskuinaldetik eskalatu genuen, eta, eskalada polita bada ere, aukera hori baztertu egin genuen; alde batetik, ez dagoelako bilgune seguru bat muntatzeko lekurik (hormaren gaineko ezproian harri gehienak ezegonkorrak dira eta bertan dagoen arte txiki bat ere ez da oso fidagarria), eta, bestetik, seigarren luzearen oinera iristeko jaitsi behar den horma arriskutsua delako, harri askez tapizatuta dagoelako.

Bilgunearen gainetik dagoen plaka etzanera igoko gara, eta aurrez aurre dugun diedro nabarmenera zuzenduko gara (II+).

Diedroaren oinean.

Diedroa eskalatu ondoren (V, parabolt bat, bertan itsasgarritasunezko pasagune bat topatuko dugu), zeharkaldi bat egingo dugu eskuinerantz, plataforma moduko batera igotzeko (V-, parabolt bat). Plataforma horren gainetik, sabai nabarmen baten azpira iritsiko gara, parabolt batekin babestuta dagoena (V-).

Diedroaren amaierara iristen.

Sabaiak, goiko aldean, arraila bat duen diedro bat osatzen du, eta bertara igotzean dago luzearen pasagunerik gogorrena (V+). Gainera, pasagune hau pikanteagoa izan dadin, ez dugu ainguratze finko gehiagorik utzi; beraz, pasagune hori segurtasunez eskalatu nahi badugu, friend edo arteka-trabagailu bat trabatu beharko dugu diedroaren arrailan. Behin diedroa eskalatuta, ezkerrerantz mugitu beharko dugu bilgunera iristeko (III-). Bilgune honetan ere uztaidun parabolt bakar bat utzi dugu, ondoan duen arrailan arteka-trabagailu bat trabatuz bilgunea sendotu daitekeelako.

Sabaia eskalatu ondoren, honen gainaldeko diedroaren amaieran.

Bosgarren bilgunean.

Diedroa eskalatu ondoren, bilgunera iristeko dagoen tartearen hasieran. Asierren atzean hirugarren luzearen bilgunea muntatuta dagoen punta ikusi daiteke.

Bosgarren bilgunea. Nire atzean seigarren luzearen horma eta bertan eskalatzen den arrail ikusgarria ikusi daitezke.

Seigarren luzearen oinera iristeko, ezkerrera jaitsiko gara kontu handiz (III-), bilgunea dagoen erlaitza inklinatutik, eta ezpelen artean galtzen den sasi-bidexka batetik jarraituko dugu, aurrez aurre dugun hormara iritsi arte. Guztira, bilgunetik oinez 15-20 metro inguru ibili beharko dugu.

Bilgunetik jaitsi ondoren.

- Seigarren luzea, 35 metro, V+. Hau izan zen, sarreran idatzi dudan moduan, bidearen sorrera; eta gure uste apalean hauxe da bide osoko luzerik ederrena; bost izarreko luzea. Luze honetan ainguratze finkoren bat uztea baloratzen aritu ginen, baina friend eta arteka-trabagailuekin oso ongi babes zitekeela ikusita, azkenean luzea garbi uztea erabaki genuen.

Lehenengo metroetan, diedro bat eskalatuko dugu (IV+), eta, ondoren, arrail estu bat duen plaka inklinatu bat (IV), helduleku alderantzikatuak dituen sabai txiki baten azpira iristeko. Sabaia eskalatu ondoren (V-), arrail bat eskalatzen jarraituko dugu (V).

Diedroaren gainaldean dagoen erlaitz txikira igota.

Sabai txikia eskalatu ondoren, arrailaren lehen metrotan.

Arrail hau friend edo arteka-trabagailuekin nahi adina babestu daiteke, eta, noizean behin, arrailetan eskalatzeko teknika erabiltzea eskatuko digu.

Arraila eskalatzen.

Arrail honen azken metrotan dago zailtasunik handiena (V+). Bere amaierara iristear gaudenean, zeharkaldi horizontal bat egingo dugu ezkererantz, ezkerretara dugun sabaiaren ezkerretara jarri arte, bigarren arrail batera iristeko (IV+).

Arrailaren tarterik zailenean, friend egoki baten bila.

Arraila eskalatuta, zeharkaldi horizontala hasi aurretik.

Zeharkaldiaren amaieran.

Bigarren arrail hau ez da aurrekoa bezain tentea eta hormaren amaieraino eramango gaitu (IV+). Arraila eskalatu ondoren, ezproi moduko batetik jarraituko dugu amaitu arte (III). Bilgunea ezkerrean aurkituko dugu.

Bigarren arrailaren amaieran.

Seigarren bilgunea. Atzean, bertara iristeko jarraitutako ezproia.

Zazpigarren luzearen oinera iristeko, bilgunearen beste aldera igaroko gara, eta 40-45 metroko zeharkaldi bat egingo dugu eskuinerantz, hormatik bereizten den orratz baten “itzalpean” jarri arte. Han, harkaitzekin egindako plataforma txiki bat eta “Arrataundiko ninia ***” idatzita duen plakatxoa aurkituko ditugu.

Zazpigarren luzea hasten den lekuan, azken plakatxoaren kokalekua seinalatzen.

- Zazpigarren luzea, 40 metro, V. Luze hau lehenengo aldiz eskalatu genuenean, lehenengo metroak plakatxoaren eskuinaldean dagoen arrail nabarmenetik igo genituen, eta metro hauek ederrak iruditu zitzaizkigun. Baina lehen metro hauek garbitzen ari ginela, hormaren erdian zegoen harkaitz-bloke handi bat askatu zen, diedro txiki bat agerian utziz, eta hori gutxi izango ez balitz, diedro txiki honen gainetik ongi babes zitekeen arrail bertikal bat zegoela ikusi genuen. Baina diedroa eskalatu genuenean berehala baztertu genuen aukera hori, luzeak irabazten duen zailtasunak ez baitzuen islarik eskaladaren estetikan. Eta hau guretzat oso garrantzitsua da, bide bat zabaldu dugunean zailtasuna eta estetikaren arteko oreka bat mantentzen saiatu garelako, bien arteko zalantza izan dugunean estetikari lehentasuna emanez. Honegatik, azkenean, luzearen lehen metroak hormaren ezkerraldean dagoen arrail nabarmenetik bideratzea erabaki genuen eta hormatik askatu zen harkaitz-bloke handiaren puskekin luzearen oinean dagoen plataforma txikia eraiki genuen, katu-oinak eroso eta lurrez zikindu gabe jantzi ahal izateko.

Esan bezala, luzea arrail nabarmen hau eskalatuz hasiko dugu, friend edo arteka-trabagailu txikiekin babes daitekeena (IV+). Arrailaren amaierara iritsi baino lehen, eskuinetara dagoen plakara igoko gara, eta, 2-3 metroko zeharkaldiaren ondoren, kanaltxo batera iritsiko gara, arrail nabarmen bat duena goiko aldean (V-). Zeharkaldi honetan topatuko dugu luzearen lehen parabolta.

Kanaltxo honen amaieran pasagune bertikal bat aurkituko dugu (IV+), harkaitz-zubi txiki bat duena, eroriko bat babesteko baino bidea nondik doan adierazteko muntatuta utzi duguna.

Pasagune bertikala eskalatzeko prest. Arteka-trabagailu bat trabatu nuen hasierako arrailan baina paraboltera iritsi aurretik oin batekin nahigabe atera egin nuen.

Pasagune bertikal hau eskalatu ondoren (V-), parabolt batez babestuta dagoen plaka inklinatu bat eskalatzen jarraituko dugu, eta parabolt batez babestutako sabai txiki baterantz zuzenduko gara (IV). Sabai txiki hori eskalatu ondoren (IV+), muntatuta utzi dugun harkaitz-zubi baterantz zuzenduko gara (IV), beheko aldean seguruak ez diruditen harkaitzak dituen hormatxo bat babesten duena. Hormatxoa eskalatu ondoren (IV+), harkaitzik sendoena bilatuz, luzeari zailtasuna ematen dion sabai nabarmenaren azpiraino iritsiko gara (III+).

Parabolt batez babestutako sabai txikiaren gainaldean.

Ezkerrera zeharkaldi bat egingo dugu sabaiaren eskuinaldean muntatuta utzi dugun harkaitz-zubi handitik, eta, harkaitz-zubi txiki baten azpira iristen garenean (IV), zuzenean eskalatuko dugu sabaia.

Sabaia eskalatu ondoren.

Sabaiaren gainaldetik egindako argazki honetan bertan dagoen harkaitz-zubi txikia ikusi daiteke.

Sabaia eskalatu ondoren (V), horma inklinatu egiten da. Muntatuta utzi dugun harkaitz-zubi handi baten ondotik igaro ondoren (III+), sabai bat utziko dugu ezkerretara, eta gero arte nabarmen bat eskuinetara, haren atzean dagoen bilgunera iristeko (III-). Kontuz ibili azken metro hauetan harri solte asko daudelako, artearen sustraiak apurtzen joan direnak eta apurtzen jarraitzen dutenak.

Zazpigarren, eta azken, bilgunea.

Asier azken harkaitz-zubiaren parean. Hemendik gora kontu handiz ibili behar da harkaitz askeekin.

Zazpigarren bilgunea bidean muntatuta utzi dugun azken harkaitz-zubitik ikusita.

Hormatik irteteko, bilgunearen gainetik dagoen erlaitz zabalera igoko gara, osorik eskuinerantz zeharkatuko dugu eta harkaitz fidagarriak ez dituen koska bat igoko dugu (III-). Azkeneko metroak hormaren goiko ertzetik edo ezkerretik egingo ditugu. Bigarren aukera hartzea erabakitzen badugu, zuhurtasun handiz ibili beharko dugu metro hauetan, askotan belarra hezea eta irristakorra egoten delako.

Azken bilgunetik hormatik irteteko jarraitu behar den bidea. Ez jarraitu soka dagoen lekutik, harri askeak daudelako.

AMAIERA

Arratsaldeko zazpiak eta hogei dira Urdebezeko punturik altuenera iritsi garenean. Ez dago haitz gehiago eskalatzeko, eta gure gainetik ezpela eta pagoak besterik ez ditugu, ilunabarraren aurreko haize freskoak kulunkatuak. Eskalada ederra izan da, borrokatua; horren testigu, harkaitz latzak urratu dizkigun esku eta behatzak. Baina nekearen gainetik bion irribarreak eguzkiaren azken izpiek infinitura arte luzatzen dituzten bailarako makalen itzaletaraino zabaltzen dira. Elkarri bostekoa eman diogunean lau hilabeteko lan eskergari amaiera eman diogula dakigu. Begiak distiratsu ditugu, ez dakit hunkituta gaudelako edo eguzkitako krema begietan sartu zaigulako. Horrelako une eta keinuak izaten dira zorioneko eta eskertua sentiarazten nautenak, une eta keinu txikienetan aurki daitezkeelako bizitzaren galdera konplexuenen erantzunik sinpleenak.

Gure azpian, Ihabarreko etxe zuriek artalde bat dirudite, urre kolorez zipriztindutko zelai berde baten erdian sakabanatuta. Orduan Asierri bere katu-oinak eta kaskoa eskatu dizkiot eta nire katu-oinen eta kaskoaren ondoan jarri ditut argazki bat egiteko. Errazena gu bion argazki bat egitea izango litzateke, baina gaurko azken argazkiko protagonista Ihabar izatea nahi dut, eskertza moduan. Zenbat bizipen eta zenbat sentimendu bildu daitezkeen irudi bakarrean.

“Arrataundiko ninia”-ren lehen eskalada burututa dago eta eguzkia lotara joateko prestatzen ari den honetan bailarara itzultzeko ordua da.

Eskerrik asko bihotz-bihotzez.

Eskerrik asko bihotz-bihotzez.