ACONCAGUA 2016-2017: 9. AMAIERA: AMETSAK DARRAI.

"...Momentu horiek guztiak denboran galduko dira, euripean galtzen diren malkoen moduan" Blade Runner filmetik.





Mendozan bost egunez izan ginen. Anaia eta biok, Coleratik behera pasatako hotzen ondorioz, zenbait hatz eta behatz lokartu eta txingurrituta genituen, baina egunak aurrera joan ahala pixkanaka bere onera itzuli ziren, nahiz eta Ikerren behatzak hilabete beranduago hozberak jarraitu.

Mendozan itzulera ospatzen.


Lehenengo egunak agendan genituen ekitaldi eta topaketa sozialak kitatzeko izan ziren. Topaketa hauek guztiak Aristides Villanueva kalean hasi eta amaitzen ziren, Antares garagardotegian hain zuzen ere. Garagardotegian afaltzen ez genuenean "Patio de Jesús Maria" erretegiko haragi eta txorixo goxoa dastatzen genuen. Egun horietan Silvio Mondinelli, Xavi Llongueras, Luis "Manzanita" Lugones, Heber Orona eta Mendozako mendi-gidari eta bezero askorekin mahai, garagardo eta helbideak elkarbanatzeko aukera izan genuen. Momentu ederrak izan ziren garagardo eta barren inguruko pasatako hauek. Egunak pasa ahala bakarrik geldituz joan ginen: Luis, Heber eta beste mendi-gidariak Aconcaguara itzultzen ziren bitartean, Xavi, Silvio eta Argentinaz kanpoko mendi-gidari eta bezeroak etxera itzuli ziren.

Plaza Italian Silvio Mondinellirekin.


Antares garagardotegian Silvio, Luis eta Xaviren taldearekin.


Lagunak joanda, jendeaz inguratuta izan arren, Mendozan bakarrik sentitzen hasi eta azkeneko egunak oso luzeak egin zitzaizkigun. Goizean hoteletik atera eta, jaberik gabeko zakurren moduan, alde batera eta bestera mugitzen ginen norabide jakinik gabe, nonbaiten bazkaltzen genuen arte. Bazkalostean Itzikin hitzegin eta, Arkaitz eta Ibon hoteleko igerilekura joaten ziren bitartean, anaiaok siesta egiten genuen. Siestaren ondoren goizeko errutina bera hasi eta Mendozan noraezean ibiltzen ginen Antares garagardotegian amaitu arte. Egunari azken orduak bertan erre eta, afaldu ondoren, hotelera itzultzen ginen egutegiari beste egun bat kenduz.

Silvio eta Luis "Manzanita".


Luis, Xavi eta Carlesekin afaltzen.


Azken egun horiek ez ziren atseginak izan eta, Iker, Arkaitz eta hiruok ahal genuen umoretsuen eramaten saiatu arren, Ibonek isilik pasa zituen, gorputzez Mendozan baina arima eta bihotzez Ibarran egongo balitz bezala. Txisteek grazia egiteari utzi zioten, solasaldiak murriztuz joan ziren eta isiltasun momentuak deserosoak bihurtzen hasi ziren. Nekatuta geundela nabaria zen, hoteletik nekatuta, Mendozatik nekatuta, espediziotik nekatuta, gure arteko harremanatik nekatuta. Inork adierazten ez zuen arren, modu batean nahiz bestean etxera itzultzeko gogoa genuen. Urtarrilak 15ean etxera itzultzeko Mendozan hartutako hegazkina nolabaiteko liberazioa izan zela ere esango nuke.

Egun horietan bodega batera egindako bisitan.


Paristik bueltan hodeien gainetik.


Euskal Herriak ongietorria egun ilun eta euritsuarekin egin zigun. Azken hilabetean euria ikusten nuen lehen eguna zen eta, tristea izanda ere, egun ederra iruditu zitzaidan, Itzi berriro ere ikusi eta etxean lo egingo nuelako. Petate eta motxilak gurditxo batean, aireportuan zain zeudenen artean Itziren bila hasi eta, ikusi nuenean, muxu eta besarkada batean elkartu ginen, gu biotatik aparte aireportuan beste inor izango ez balitz bezala. Arkaitz eta Ibonen familiak ere ongietorria egitera etorriak ziren eta, bereaiekin izandako solasalditxo motzaren ondoren, argazki batzuk egin eta azkar-azkar etxera ihes egin genuen, espedizioari amaiera emanez.

Ongietorriak Euskal Herrira.


Lauon argazkia, Arkaitz eta Ibon seme-alabekin.




Aconcaguatik itzuli ginenetik bi hilabete pasa dira. Denbora honetan, ezer idatzi aurretik, bihotz, arima eta buruko leihoak ireki eta, etxeko sutondoan Txindokiri begira, espedizioari buruzko hausnarketa luzeak egin ditut. Hausnarketa isilak izan dira, isiltasunean errebelazio baten zain izango banintz bezala. Hausnarketa eta errebelazio hauen guztien ondorioa bederatzi kapituluetako istorioa izan da, bizitako momentu eta emozioen ikuspegitik azaltzen saiatu naizen istorioa. Momentu gehienak denbora osoan gainean nuen koadernotxoan idatziak nituen, beste batzuk aldiz, Ikerrekin izandako solasaldi eta egindako argazki eta bideoek gogora ekarri dizkidate. Emozioak ardatz, ez da istorio erreala noski, modu batean edo bestean bidaia honetan zehar nirekin harremana izandakoen istorioa falta delako; Iker, Arkaitz eta Ibonen istorioak behinik behin.

Emozio eta momentu hauek ordenadorearen pantailan islatzen aritu naizen denboran, espedizioaz disfrutatu ez dudala ohartu naiz, nahiz eta hasiera batean nire burua kontrakoaz engainatzen saiatu. Hare gehiago, espedizioan zoriontsu izan ez naizela deskubritzeak ikaratu nau eta dezepzio sentsazio bat pixkanaka zabaltzen joan da, udaberriko goiz fresko eta euritsuetan behe-lainoa pagoen artean zabaltzen den moduan. Sentsazio honek gailurra ez lortzearekin erlaziorik ba ote zuen pentsatu arren, orain ziur naiz urtarrilaren 7an gailurra lortu izan bagenu ere ez nuela bestelako sentimendurik izango. Nola liteke honelako mendi esperientzia batetik zoriontsu ez etortzea? Galdera honi ezin izan diot erantzunik eman eta, zeinek daki, erantzunik gabe gelditzen den horietakoa izan daiteke, bizitzan egin ditudan beste hainbat galderen moduan.

Bizitza momentu eta emozioez osatutako kontaketa delakoan nago eta Aconcaguan bizitako momentu on eta txarrek ere nire kontaketaren parte izango dira dudarik gabe. Dezepzio sentimentuaren gainetik momentu bakoitzean bizi eta ikasitakoa ikaragarria izan da eta momentu bakoitzari ahal izan dudan zukurik handiena ateratzen saiatu naiz. Paperera eramaten zailak izan diren momentuak ere izan dira: Aconcaguaren atzean eguzkia izkutatu eta zeru eta gailurrak su kolorea hartu zuenekoa, gailur egunean gorputzak bai baina arimak ez esaten zuenekoa, Itzikin izandako solasaldiak... Bizitako momentu hauen guztien gainetik anaia eta biok gailurrari uko egin ondoren emandako besarkadarekin gelditzen naiz zalantza zipitzik gabe. Momentu horregatik bakarrik merezi izan zuen Aconcaguara joatea. Ziur naiz ama oso harro sentitzen dela gurekin.

Bi anai.


Nire ustez zineak eman duen pelikularik onenetakoa "Blade Runner" da. Pelikularen eszenarik ezagunenean, Vangelisek egindako soinu-bandaren noten artean, hiltzear dagoen "erreplikanteak" bizitako momentuekin erlazionatutako esaldi famatua botatzen du: "Sinetsiko ez zenituzketen gauzak ikusi ditut. Orion gerrikotik haratago guda ontziak sutan. Tannhäuser atetik gertu, iluntasunean, C izpiak distira egiten ikusi ditut. Momentu horiek guztiak denboran galduko dira, euripean galtzen diren malkoen moduan. Hiltzeko unea iritsi da". Esaldi honen ondoren ez daukat gehiago esaterik.

Eszena osorik ikusi nahi baduzue:

Kanpoan euria ari du. Etxeko tximinia piztuta dago eta, erretzen ari diren enborren artetik, sugarrek forma arraroak egiten dituzten bitartean leihotik begira ari naiz, hodeien artean Txindoki ikusteko itxaropenarekin. Duela gutxi, ez dakit non, ez dakit noiz, mendiek lo dauden ametsak esnatzen laguntzen digutela irakurritako esaldia buruan daukat. Mendizaleon kasuan horrela izan daitekeela pentsatzen ari naiz, partxis-partida batean fitxa bat jan eta hogei zenbatzen den moduan, mendian ere amets bat betetzerakoan beste hogei amets esnatzen dira eta. Momentu eta emozioek bizitza begiratzeko modua moldatzeko indarra badute, ametsek, handiak nahiz txikiak izan, momentu eta emozio berriak bizitzeko ilusioaren garra piztuta mantentzen digute, egurrak sua bizirik mantentzen duen bezala. Ametsak ditugun bitartean bizitza ilusioz bizitzen da eta bizitako momentuak biziagoak izaten dira. Pertsonak, bizitzen ditugun ametsak ote garen hasi naiz orain pentsatzen. Zein amets bete? Hor dago bizitzaren gakoetako bat, gure esku baitago. Amets berriak ditut eta amets berriak etorriko dira. Horietakoen artean Aconcagua egongo al da?

Hodeien artean Txindokiko gailurra azaldu eta eguzkiaren azken izpiek Erlabeltzeko gurutzea piztu dute distira egongelako leihoan islatuz, egunaren amaierak mezu misteriotsu bat bidali nahiko balu bezala. Leihotik begira, txingarren zirt eta zartek momentu majiko honetatik esnatu naute errealitatera itzuliz. Sua baju dago, egur gehiagoren bila noa.

ACONCAGUA 2016-2017: 3. BUROKRAZIAREKIN BORROKAN

"Mendi garaienak eskalatu ditut, zelaiak korrika zeharkatu ditut, zurekin egoteko bakarrik" U2.





"Hoi ez al dek Silvio Mondinelli?" Galdetu zigun Arkaitzek Charles de Gaulle aireportuan motxila handia gainean zuen mendizale altu bat seinalatuz. Parisko aireportuan zenbat ordu aspertuta generamatzan ez nekien eta parean mugitzen zen guztiari begira geunden, behiek trenei begiratzen dieten moduan. Denbora oso mantso zihoan eta hau gutxi ez balitz oraindik Atlantikoa zeharkatu beharra genuen. Ondotik pasatzen ziren pasajeroen inguruko istorioak asmatzen genituen Itzirekin Whatsapp-ean aritzen nintzen bitartean, ahal zen moduan Santiago de Chile-ra eramango gintuen hegaldira arteko orduei segunduak lapurtuz.

"Silvio ze?" Galdetu nion. "Mondinelli" erantzun zidan. "Ta hoi zein dek?" Galdetu zion Ikerrek. "Ez dakizue zein deken? Hamalau zortzimilakok igota zeuzkik", Arkaitzek. "Gañea Edurne Pasabanekin liatuta egon zela uste dut" esan zuen ordura arte ixilik zegoen Ibonek. Silvio Mondinelli motxiladun beste batekin zebilen aireportuan aurrera eta atzera. Ibilkera lasaia zuen, aireportuetan mila aldiz ibilitakoek edo denbora osoan nora joan argi dutenek eramaten duten horietakoa. Tipo elegantea iruditu zitzaidan: berrogeita hamabost urte ingurukoa, ilea larru-arras moztuta, mendizale arropa dotorea, eta fisikoki sasoiko dagoenaren itsura. Bere eskuak gihartsuak ziren, milaka metro eta milaka lekuetan eskalatu dutenek dituzten horietakoak. Silvio Mondinelliri begira geundela bozgorailurek ontziratzeko abisua oihukatu zuten: "Hau eztek gu goazen lekutio urruti ibiliko" esan zigun Arkaitzek.

Gauez izan zelako edo, hegaldiaren hamaika orduak motzak egin zitzaizkidan. "Jason Bourne" sagaren azken pelikula ikusi eta ordu batzuetako lo eder eta goxoa egiteko aukera izan nuen, nire belaunen osasunerako, Air France-ko hegazkinen aulkien arteko tartea beste konpainietakoa baino luzeagoa dela deskubrituz. Hain txikia dirudien detailea abantaila ederra izan daiteke 1,85 metroetatik gorako altuera dugunontzat!!

Santiago de Chile-n Mendozara eramango gintuen hegaldia hartzeko ordubete eskas genuenez, hegazkinetik atera bezain pronto korrika batean hasi ginen ontziratzeko atearen bila. Aireportuko WIFI-ra konektatu eta Itziri gure berri ematen ari nintzenean, "atea hau da!!!!" oihukatu zigun Ibonek motxiladun ilara baten ondoko mostradoretik. Itzi "gero arte" batekin agurtu eta Santiago de Chile ezagutzeko astirik gabe bidaiaren amaierara eramango gintuen azken hegazkinean sartu ginen.

Santiago de Chile-ko aireportuan hegazkina hartu aurretik.


"Ostia, Aconcagua!!!!" Oihukatzen hasi ziren besteak. "Nun?" Galdetu nien hegazkinaren pasilloaren bestaldetik nire ondoko leihotik begiratzen nuen bitartean. "Hementxe bertan zeok!!" Bota zuen Arkaitzek. Aulkitik jaiki eta besteengana hurbildu nintzen leihotik begiratzera. Aconcaguaren hego horma parez-pare genuen: "Ostia, a ze pareta puska" bota nien.

Aconcaguaren hego horma ikus eta izugarria.


Leihoaren bestaldean izotz eta harkaitzezko izugarrizko horma bertikala zegoen eta, Arkaitzek esan zuen bezala, gailurrean izan zitekeen bakarren bat ia ikusteko adina gertu geunden. Horma ikusita, hainbeste eskalada-bideez zeharkatuta izatea ezinezkoa zirudien. "Guk egingo dugun aproximazioa ere ikusten da" esan zuen Ibonek sakan bat seinalatuz, "hori rio vacas da".

Argazkiaren eskuinean ikusten den sakan luzea Rio Vacas da, Plaza Argentina oinarrizko kanpamenturako hurbilketan jarraitzen dena. Argazkiaren ezkerrean Aconcagua ikusi daiteke.


Hegazkinak Aconcagua inguratzen jarraitu eta Horcones sakana ikusteko aukera izan genuen, baita Plaza Francia-ra doana ere: "Kriston elurra dago!!" Bota zuen Ibonek "Polacos seguro kondizio onean dagoela".

Argazkian Horcones sakana ikusten da, baita sakana bitan banatzen den lekua: eskuineko adarra Plaza Francia-ra doa, ezkerrekoa aldiz, Plaza Mulas-era.


Argazkia gertuago... Horcones sakana bitan banatzen den lekuaren aurretik dagoen zelaigunean Confluencia kanpamentuaren kanpin-denda zuriak ikusi daitezke.


Aconcaguaren lehen ikusmira honek zirrara sortu zidan. Izotz, elur eta harkaitzezko piramideak inguruko mendiak txiki uzten zituen eta oinarrizko kanpamentuen tamaina txikiarekin konparatuz bertigoa ere sentitu nuen. Etxean ikusitako argazkiekin konparatuz horrenbesteko inpresiorik egitea ez nuen espero eta, dudarik gabe, mendi puska horren gailurrean egotea izugarrizko esperientzia izango zen.

Harkaitz eta izotz piramide ikusgarria...


Ikuskizuna eta lauon nirvana egoera gerrikoak lotzeko argia piztu zenean amaitu zen. Eserlekura itzuli eta, betiko moduan, lurreratzeko erritualarekin hasi nintzen: gerrikoa gogor lotu, begiak itxi eta bizitzak dituen gauza positiboetan pentsatzen hasi, aulkiaren beso-euskarriak gogor eutsi eta arnasa poliki eta sakon hartzen nuen bitartean. Pilotoak, hegan egiteari diodan beldurraz jabetu izan balitz bezala, lurreratze leun eta goxoa egin eta konturatu nintzenerako hegazkina ia geldirik zegoen. Gizadiaren onura eta antsiolitikoen kalterako piloto honek soldata ederki merezia du, ez Santiago de Chile-n lurreratu zuenak, horrek karneta kentzea merezi zuen, lastima bere izenarekin ez gogoratzea munduko terrorista bilatuenen zerrendan sartzeko.

Mendozako aireportua txikia da eta mendi elurtuen azpian dago. Gurea izan zen eguerdian iritsi zen hegazkin bakarra. Hegazkinetik jaitsi eta petateak jasotzen diren gelan sartu ginen. Minutu batzuen ondoren sirenatxo bat piztu, zinta martxan jarri eta zulo batetik bidaiarien trasteak ateratzen hasi ziren. Gure aurretik tamaina, kolore eta mota ezberdinetako maleta eta poltsak pasatzen ziren heinean gure petateak ez ziren inon agertzen: "atera dira?" Galdetu zigun Ibonek urduri. "Oaindio ez" erantzun nion. Ibon oso urduri zegoen eta aurrera eta atzera bueltaka hasi zen maletak atera eta sartzen ziren zuloetatik begiratuz. Maletak desagertu eta gela bidaiariez hustutzen zen bitartean gure barruan kezka eta beldur bat handituz joan zen. Luzeak egin ziren minutu gutxi batzuk pasatu eta gelan mendizale itsurako zortzi gelditzen ginenean, maleten zinta gelditu, eta sirenatxoa itzaltzearekin batera gure kezka eta beldurra egi bihurtu zen: "gure petatek eztie iritsi!!!"

Ondasun guztiak bat batean galduta bezala sentitzen ginen eta atsekabetuta beste mendizaleen atzetik gelaren izkina batean zegoen leihatilara hurbildu ginen beharrezko erreklamazioa egitea. Bi egunetan burokraziarekin izango genuen borrokaren aurkako lehen round-a martxan zegoen.

"Revistan batetio edo, aurreko hoi ezagune ittezaiak" esan zigun Arkaitzek aurretik genuen mendizalea seinalatuz. Atzerritar itsura izan arren gazteleraz ongi hitz egiten zuen mendizale beltzarana alemaniarrez hitz egiten zuen mendizale batekin zihoan. Gu baino gazteagoa, eskalatzaile peto-petoaren itsura zuen: gihartsua, beso eta hanka muskulatsuak eta, izugarrizko behatzak: "A ze atzaparrak zeuzkiken" esan zuen anaiak. "Ya te digo..." erantzun nion. Leihatilako langileak gure petateak Santiago de Chile-n lokalizatuak zituztela esan zigun, baita egun berean arratsaldean edo hurrengo eguneko eguerdian hotelean izango genituela: "baina bihar Penitentes-era goaz" esan zuen Ibonek kezkati. "Lasai Ibon" erantzun nion lasai hitzak efekturen bat egingo zuelakoan, "gure esku indezakeun guztie indeu. Oain asuntoa bere esku dau".

Aireportu barrutik egindako argazkia, mendiak bertan daudela dirudi.


Inka Expediciones Aragon Aventuraren bidez Argentinan kontratatutako agentzia zen. Aireportuan bertako langile bat zain genuen "Arkaitz" idatzita zuen orria eskuetan zuela: "¿Qué tal fue el viaj..?", "Mal" erantzun zion Ikerrek galdera amaitu aurretik, "los petates no nos han llegau". Eta eskerrak iritsi ez ziren!! Fisikaren lege ezezagun edo yogaren jarrera arraroren batengatik izango ez balitz, bila etorri zenaren kotxean ezinezkoa izango zen gu lauok, lau motxila eta bost petate sartzea. Hau gutxi ez balitz, hoteleko bidean kotxe gidariak espedizioari buruzko galdera eta zalantza guztiak "no sé, tendrán que preguntar en la oficina" erantzun unibertsalarekin erantzun eta gure barnean kezka berri bat pizten hasi zen: "ze agentzi mota kontratatu deu?"

Mendoza, ardoa eta nekazal industriaren inguruan (Argentinako fruta fresko eta oliba olioaren gehiengoa hemen sortzen da) eraikitako Argentinako hiririk nagusienetakoa da. Petrolio eta gasa ere baduenez, hiri aberats eta moderno batean bihurtu eta urtero handituz doa. Buenos Aires-en atzetik Argentinako bigarren hiririk garrantzitsuena bihurtuko dela esaten dute. Hala ere kontrastez betetako hiria ere bada eta kotxerik modernoaren ondoan duela hogeitamar urteko R-12a edota elegante eta garesti jantzita dagoenaren ondoan eskale bat topatu daitezke. Hiri handietan gertatzen den moduan hiriaren kanpoaldeko eraikin xume eta erdialdeko eraikin modernoen arteko aldea nabaria da eta hiritar xumeen artean indigena itxurakoek gehiengoa osatzen zuten. Hiria parkez (beraiek plaza deitzen diete) eta zuhaitzez betea dago eta espaloi asko zuhaitzen sustraien indarrez altsatuta daude. Atentzioa deitu zidan espaloi askoren ertzetan errekatxoak libre mugitzeko eraikitako ubideak, hiriaren zenbait puntuetan lubakiak ziruditen. Garraio publikoei dagokionez, munduko garraio publiko guztiak daudela esango nuke: trolebusak, autobusak, taxiak, trena, tranbia berria, tranbia zaharra...

Garraio publikoaren bi adibide: tranbia berria...


.... Eta zaharra.


Nutibara hotela Mendoza hiriaren erdigunean dago, hiria zeharkatzen duen Colon etorbidea eta Independencia plazatik gertu. Luxu handirik gabekoa, mendizale batek behar duenerako nahikoa da eta, nahiz eta anaia eta biok ez genituen probatu, igerileku eta gimnasioa ere baditu. Eskeintza guztietatik zukurik handiena WIFI-ari atera genion eta kodea eman bezain pronto tiki-tiki-tiki-tiki-tiki aritu ginen etxekoei gure berri ematen, etxetik kanpo urte batzuk eramango bagenu bezala.

Kalean bero egiten zuen, galtza eta kamiseta motzarekin lasai ibiliz gero izerdirik botatzen ez den bero lehorra. Logeletan trasteak edozein moduan bota ondoren, eguzki eta beropean, burokrazioaren kontrako borrokaren bigarren round-a leihatzera atera ginen: Parke Probintzialean sartzeko baimenaren tramitea.

Inka Expediciones-en bulegoetan amaigabeak iruditu zitzaizkidan minutuetan ez dakit zenbat datu eman (dirudienez fitxa bat bete beharra genuen) eta baimena eskuratzeko bete beharreko galdetegia erantzun genuen. Bulegorako bisita Arkaitzek ezagutzen duen Mariano Galvan himalaiar eta andinista handiak utzitako eskaladarako materiala jasotzeko ere aprobetxatu genuen: "Ustedes van por Plaza de Mulas, ¿Verdad?" Galdetu ziguten. "No, nosotros subimos por Plaza Argentina y bajamos por Plaza de Mulas" erantzun genien. Aireportura gure bila etorritakoa oraindik buruan, aitortu beharra daukat Inkakoekin izan genuen lehen harremanak konfidantza gutxi eman zidala. Parke Probintzialerako baimena nola lortu eta hurrengo egunean Penitentes-era eramateko gure bila zein orduetan etorriko ziren argituta, bulegoetan ordubete inguru izan ondoren kalera atera ginen: "Bueno bihar ordubatak arteko denbora deu baimena eta falta zaizkigun erosketa guztik itteko, ez?" galdetu nien. "Bai, baña hortako leheno dirue aldatu beharren gare" erantzun zuen anaiak.

Argentina is different...


Hotelera itzultzean burokraziaren kontrako borrokaren hirugarren round-a hasi zen: euro eta pesoen arteko trukaketa. Gainean generaman euro gehienak hoteleko langile batek harremanetan jarri zigun diru-trukatzaile baten bidez aldatu genituen. Momentu hura bideoan grabatzekoa izan zen: hoteleko sarreran bilete-sortaz beteta zegoen mahai txikiaren inguruan batek euroak eta besteok argentinar pesoak zenbatzen, droga erosten arituko bagina bezala. "Yo cuento dos billetes menos de los que debería haber" esan zigun serio zenbaketa amaitu zuenean. Ibonek euro-sorta hartu eta bitan zenbatu zuen: "Pues juraría que estaba todo, pero parece que tienes razón, faltan dos billetes". Ibonek dirurako duen zorroztasuna kontutan izanda diru-trukatzailearengan susmorik ilunenak piztu zitzaizkidan: "honek lapurtu indigu" bota nien euskaraz, ahal izan nuen irrifar sanoena egitera behartuz. Ibonek hirugarrenez dirua zenbatu eta galdutako bi bileteak azaltzen ez zirela ikusita, zor genizkion bi bileteak eman eta diru-trukatzaileak hoteletik alde egin zuen. Ibon eta Arkaitzen logelara igo eta diru-trukatzaileak emandako peso kopuruan iruzurrik ez zegoela egiaztatu genuenean, Ibonek gainean behar baino bi bilete gehiago zituela konturatu zen, diru trukaketan egindako hanka sartzeaz jabetuz. Zer esanik ez dago honek hurrengo orduetarako adarra jotzeko aukera paregabea eman zigula eta, nola ez, aukera hau ez genuen galdu.

Arratsaldeak gasa bakarrik erosteko aukera eman zigun. Gutxienez, adostu izan bagenu bezala, hotelera petateak zekartzan taxiarekin batera iritsi ginen: "bufff, ze onaaaaa, arazo burokratiko bat gutxigo, hau ospatu beharra zeok".

Petateen itzulera ospatzeko, hoteleko langile baten aholkuz "La Florencia" jatetxera joan ginen bertako haragi errea dastatzera. Egokitu zitzaigun zerbitzariaren gomendioei jarraituz Mendozako ardoa eta haragi mozketa ezberdinak dastatzeko aukera izan genuen, denen gainetik saihetsa eta "Chori"-a (azpizunaren antzeko haragia) nabarmenduz.

Afaltzen hasi aurretik bertako garagardoarekin topa eginez.


Preziatutako euskaldun onen moduan, haragia oso gutxi erretzeko eskatzeaz aparte, saihetsa eta "Chori"-a errepikatu nahi genuela esan genionean, zerbitzariak begiak parez-pare ireki eta harridura aurpegiarekin "¿Ustedes cruzaron el Atlántico a nado?" Galdetu zigun, txantxetan arituko bagina bezala: "ba oain hola badau eztet pentsaure egin nahi ze aurpegi jarrikoun postrea eskatzen diogunen" bota nien besteei irrifartsu.

Afariari egurra ematen.


Mendozan pasatako lehen egun lanpetuari amaiera ederra eman genion hotelera goiz erretiratuz, bigarren eguna are eta lanpetuagoa izango baitzen, logela utzi aurretik erosketak eta baimenak lortu behar genituen eta.

Mendozaren armarria Independencia plazan hoteleko bidean.


Inuxente eguna goizeko zazpiretan eztarri eta eskuko minez hasi nuen. Espelunciecha mendian izandako istriputik eskua minberatuta nuen eta gauetan bakarrik kentzen nuen ferula jarri eta gosaldu ondoren, antiinflamatorioen tratamentuari amaiera emateko hartu beharreko azken-aurreko Ibuprofenoa hartu nuen.

Mamitsua izango zen egun hura burokraziaren kontrako laugarren round-a leihatuz hasi genuen: Parke Probintzialerako baimenak lortzea. Mendozako kaleetan noraezean bagina bezala gora eta behera ibili ondoren lortu genituenean (lehenengo kapituluan zehazten dut baimenak nola lortu behar diren), "nik uste nian hau dena Inkakok edo gutxiñez Inkakon bat gukin etorriko huala" esan zuen Arkaitzek denok buruan genuena hitzetan jarriz. Hotela uzteko ordua hurbiltzen zen heinean gure urduritasuna handituz joan zen: oraindik erosketak egiteke eta Inkaren bulegoetara itzuli beharra genuen azken gestio burokratiko batzuk egitera.

Mendozako kaleetan kilometroak eginez.


Denbora irabazteko asmoz, Ibon eta biok Carrefour handi batean erosketak egiten genituen bitartean Iker eta Arkaitz Inkaren bulegoetara joan ziren. Hamabiak jotzearekin batera taxi batean hotelera itzuli eta, traste guztiak logeletatik korrika batean atera eta harrera-lekuan utzi genituenean, Penitentes-era eramango gintuen Inkako langilea azaldu zen: "gutxiñez hau minibus batekin azaldua" esan zidan anaiak. Itziri Whatsapp bidez telefonoz deitu eta Penitentes-era ateratzen ginela esan ondoren hotela utzi genuen. Itziren ahotsa ez zen naturala, triste zegoela nabaritzen zitzaion nahiz eta disimulatzen saiatu.

Traste guztiak eraman aurretik. Eguberriak pil-pilean eta gu galtza motzetan.


Mendoza eta Penitentes artean 160 kilometro inguru daude. Bi puntu hauek lotu eta Chilera daraman 7 errepide nazionalak amerikar pelikuletan Coloradon azaltzen diren errepide luze horietako baten itsura dauka.

Minibusean.


Errepidea, trenbide abandonatu eta Mendoza ibaia jarraituz metroak pixkanaka irabaziz doa, basamortu itsurako klima pixkanaka nagusitu, belar eta zuhaitzak harri eta hareari lekua utzi eta mugarik gabeko lautadak zeharkatuz. Atentzioa deitu zidan errepidearen ertzetan zenbat amabirjin eta gurutze dauden, baina batez ere bakoitzaren azpian urez betetako plastikozko botilez egindako mendixkak, ez dakit kristau erlijioko uraren garbikuntzarekin zerikusirik izango duen. Honetaz aparte errepide bazterrean ez genuen kotxeak harrapatutako animalirik ikusi: hemen ba al da animalirik?

7 errepide nazionala, Mendoza ibaia eta honen eskuinean trenbide abandonatua.


Errepidea mendien arteko pasabideak eta lautada amaigabeak tartekatzen ditu.


Bidean, beste mendizale batzuekin batera "La Estancia de Elias" jatetxean bazkaltzera gelditu ginen. Haragi-enpanadillak, entsalada, patata frijitu eta, nola ez, haragi erreaz osatutako menuaz aparte, jabearen semearekin jangelaren horma batean zintzilik duten Mari Abregoren poster batetaz hitz egiteko aukera ere izan genuen. Bere aitak nafar alpinistarekin Aconcaguan irteeraren bat egina zuela esan zigun.

Berriro ere errepidean. Momentu askotan ikusten nuen paisaia Kanariar irletakoa burura ekarri zidan.


Penitentes, 2.700 metroetara dagoen eski-estazioa da eta duen kokaleku eta lo egiteko aukeragatik Aconcaguara doazen espedizio gehienen abiapuntua da. "Ayelen" hotela izango zen hurrengo bi asteetan ohe batean lo egiteko azken aukera emango zigun lekua.

Penitentes-era iristen.


Penitentes.


Hoteleko lurrazpiko aparkalekuan Inkakoek Aconcaguako oinarrizko kanpamentuetara doan edozein petate, material edota trasteren banaketa egiten dute, mandazainek eramateko fardel eta kaxetan sartuz. Lekuak biltegi baten itsura zuen eta ikurrina tartean zegoen munduko bandera ezberdinez osatutako sare itsurako ate handi batekin ixten zen.

Ayelen hotelaren sarrera. Pentsatzet dut paraje honek neguan beste itsura bat izango duela.


"Ustedes van por Plaza de Mulas, ¿Verdad?" Galdetu zigun arduradun itsura zuen langile gazteak. "Galdera okerra" pentsatuko zuen lauon aurpegiak ikusi zituenean: "no, vamos por Plaza Argentina, pero esto ya lo confirmamos ayer con Inka en Mendoza" erantzun zion Ibonek ahal izan zuen edukazio eta modurik onenean. "Ahh, bueno" erantzun zigun Ibonek esandakoari jaramon handirk egin izan ez balio bezala. Latinamerikarrek bizitzarako duten erritmoa motelagoa dela bagenekien arren, aparkaleku horretan pasa genuen denboran Kalashnikov bana faltan bota genuen: bost langile gora eta behera zebiltzan itsuraz antolatu eta eraginkorra ez zen lan bat egiten, gure zalantzei "Sí sí ahora mismo" erantzun eta mila aldiz galdera berak egiten, petate eta traste guztiak gelaren erdian "kietoparau" zeuden bitartean.

Lurrazpiko aparkeluan Inkak duen txokoan gure petateak noiz mugituko zain. Atzean ikurrina ikusi daiteke.


Lauron artean antsiolitikoak banatzear nengoela, langileetako bat gure petateak pisatzen hasi zen. Bakoitzak mandoetan 30 kg eramaterik bagenuen, guztira beraz 120 kg: "Se pasan por 20 kg" esan zigun. Gehiegizko pisua ordaintzeko prest geundela esan ondoren, kilo bakoitzeko 5 dolar ordaindu beharko genuela esan zigun. Kontuak egin eta espediziotik itzultzeakoan Inkaren bulegoetan 100 dolarretako zorra kenduko genuela adostu genuen arren, gerora zor honekin ez ginen gogoratu ere egingo, espero dut langile hauetako bati soldatatik kendu ez izana.

Ikurrina gertuagotik, ea zenbat izen ezagutzen dituzuen.


Eta ikurrinaren azpian Jorge Egocheagak 2006an Aconcaguako marka egin zuenekoa.


Langileen fundamentua ikusita gure ondasun guztiak Plaza Argentinara zihoazen beste fardelen ondoan jarri zituztela egiaztatu genuen arte ez ginen handik mugitu. Orduan, nolabair lasaitzeko arnasa sakon hartu eta hurrengo egunerako ahal zen goizenean ateratzeko bidaian izena eman ondoren, hotelera igo ginen.

Gure petateak dagokien lekuan.


Penitentes izena atzean dituen mendietatik dator, izotzezkoen itsura bera dutelako.


Arratsaldea lasai joan zen, Penitentes inguruan paseotxo bat eta Itzirekin ahal nuen bezala komunikatuz, WIFI konexioa txarra izateaz aparte, batera konektatuta izan zitezkeen erabiltzaile kopurua murriztua zegoen eta. Gainera, oinarrizko kanpamentura iritsi arte munduarekin harremanetan jartzerik izango ez genuenez, hoteleko mendizale guztiok etxekoekin komunikatzeko premia genuen eta konexio ahulari gogor eusten genion, konektatzerik ezin zutenen beharrak kontutan hartu gabe.

Konektatu nahian.


Kuriosoa iruditu zitzaidan afariak zuen mailarekin alderatuz logelen eta WIFIaren konexio-mailak zein xumeak ziren: "A ze nolako txinada hartu deten bi egun hauetan" esan zuen anaiak afarian, "papeleo ta gestio guzti horrek agobiau nau, ea ibiltzen hasten gean". "Denok berdin gaude" erantzun zion Ibonek "Espedizioa bihar hasten da".

Afaldu ondoren hiru katalanekin garagardo pare bat hartzeko aukera hartu genuen, Xavi gidaria eta bi bezero. Beraien asmoa Aconcagua Plaza de Mulas-etik igotzea zen eta aurrikusten zuten aklimatazioa kontutan izanda ziurrenik gailur egunean elkar ikusiko genuen. 

Iker eta Ibonek afarian esandakoak buruan nituela oheratu nintzen: Burokraziarekin leihatutako borroka amaituta zegoen eta, "bai, espedizioa bihar hasten da", pentsatu nuen lo gelditu aurretik.

Espedizioa hasteko goizeko zazpirak arte itxaron beharko genuen.

ACONCAGUA 2016-2017: 2. MARIARATZETIK ANDEETARA.

"Mendian bat eta bat bi dira, bat gehi bat aldiz, hiru" Alberto Iñurrategi.
 




Modu ezberdinetan betidanik izan dut mendiarekin harreman berezia, haur nintzela, sasiek urratutako oinak Mariaratz errekan freskatuz, karramarro eta amuarrainak harrapatu eta ertzetako zuhaitzetara igotzen nintzenetik, 2016ko abenduaren 26an Bilboko aireportuan Mendozarako hegaldia hartu nuen arte. Espedizio hau hilabete batzuk lehenago hasi zen, oraindik ez nago oso ziur noiz, baliteke otsaila edo martxoan, baina ez dut uste hau garrantzitsua denik.

Inguruko mendiak osaba Miguel Angelen eskutik ezagutzen hasi nintzen, berarekin lehen aldiz Aralar, Aizkorri, baita Pirinioetako mendiak igoz. Baina mendiarekin izan nuen lehen harremana ehiza eta arrantzaren bidez izan zen. Bost urte nituela amak ohetik jaiki, gosaria prestatu, eta goizeko zazpiretako katiuska eta alkandora berdeak jantzi ondoren, aita menditik nire bila etorri eta Zegamako ehiza-postuetara eramaten ninduen. Ehiza postuan aitona Jose zain izaten nuen irrifartsu, bere biloba zaharrarekin egoteko gogo biziz. Ehiza-postura iristen nintzenean aitonak eskupeta uzten zuen nirekin egon eta, bide batez, inguruan bueltatxo bat ematen genuen hegazti, animali, perritxiku, zuhaitz eta landare ezberdinen izenak irakatsiz. Kontraesana badirudi ere, elkarrekin pasatako ehiza egun horietan, aitonaren eskutik natura errespetatzen ikasi nuen.

Ni aitona eta Iker amonaren etxean...


1980ko urriaren 4a Añabason izugarrizko uso pasa eguna izan zen eta pasatako usoekin batera gure aitona ere joan zitzaigun. Hogeita hamasei urteren ondoren egun hura atzo izan balitz bezala gogoratzen dut: aitona ehiza-postuan hilda bihotzekoak jota, aitak zeruari botatako alferrikako oihuak eta nire negarrak. Aitonarengatik buruan gordetzen dudan azken irudia gurutze gorrikoek anbulantzian sartzen zutenekoa da, begiak itxita baina lasaitasun aurpegi batekin, bizitza bakean eta kontzientzia kargurik gabe utzi duenaren aurpegiarekin.

Aitona Usurben.


Berak nahi bezala SKB eskupeta oinordetzan jaso eta oraindik ere altxorra bezala etxean gordeta daukat. Aitona hil ondoren izan zen osabarekin mendi ibilbideak egiten hasi nintzen garaia.

Nerabezaroaren atarian, osabak Ernion egindako argazkia.


Nerabezaroa 80garren hamarkadan pasa nuen. Orduan ohikoa zen ikastolako karpetak "Gigantes del basket" aldizkaritik moztutako NBA-ko jokalarien argazkiez josita izatea: Michael Jordan, Magic Johnson, Larri Bird, Kareem Abdul Yabar, Dominique Wilkins... Kurt Rambis-en jarraitzailerik ere bazegoen. Saskibaloia (guretzat "basket") zen buruan genuen gauza bakarra eta edozein momentu aprobetxatzen genuen saskibaloian jokatzeko. Institutoan, klaseen artean, zaborrontzia saski bezela jarrita ogitartekoen aluminio-paperazko bolatxoekin antolatutako hiruko jaurtiketen txapelketak famatuak ziren.

Futbolean ez bezala, saskibaloian ez nintzen gaizki moldatzen eta kuadrilarekin hasi eta Ordiziako jubenilen taldean jokatzen bukatu nuen. Urte onak izan ziren eta asko ikasi nuen: zerbait lortzeko egunero saiatu beharra dagoela, entrenamenduen diziplina, baina guztiaren gainetik taldeak duen garrantzia, hau da, bakoitzak taldean postu bat izan arren denek, banakotasunaren gainetik, taldearen onurako lana egin beharra genuela.

Herriko koloreak defenditzen, jejeje. Euskadiko txapelketan hirugarrenak gelditu gineneko argazkia da.


Garai honetan mendira joateko aukera gutxi nuen, astebururo partiduak izaten nituelako, eta uda noiz iritsi zain izaten nintzen kuadrilako lagunekin kanpin-dendak hartu eta egun batzuetarako inguruko mendietara irteeraren bat egiteko.

Hala ere, neguan, Iker, aita eta amarekin Candanchura joan-etorriren bat egiten genuen iraupen-eskian aritzeko. Iraupeneko kiroletan beti ongi moldatu naizenez iraupen-eskia gogoko nuen. Inguruan elurra egiten zuenean ere eskiak hartu eta familian ibilbideren bat edo beste egiten genuen, Otzaurtetik Urdalur urtegira doan errepide elurtuan batez ere.

Otzaurten eskiatzen.


90eko hamarkada hastear, saskibaloiarekin batera, herriko Balakataklin atseden aldiko taldean parte hartzen hasi nintzen. Balakataklinek antolatzen zituen mendi ibilbide eta udako kanpamentuak noiz iritsi desiratzen egoten nintzen Xabi Irizar gidari bezala mendian galdu eta ibilbide errazena ere abentura handi batean bihurtzen baitzen.

Balakak antolatutako kanpamentu batean, ni zuhaitzaren aurrean nago.


Bizitza aldatu zidan talde honetan hiru urteetan izan ondoren, begirale titulua eskuratu eta beste zortzi urteetan begirale izan nintzen, mendira hurbiltzeko aukerak murriztu eta saskibaloia utziz. "Balakan", inguratzen ninduena, mundua, natura, gizartea, pertsonak, baita erlijioa ere ikuspuntu ezberdinetatik begiratzen ikasi nuen. Dudan nortasun eta baloreen oinarrien parte handi bat "Balakari" zor diot, baita Smithy ezizena ere. "Balakan" jaso nuen aberaste pertsonaletik aparte plangintzak egiten ikasi nuen: helburuak jarri, ekintzak egin, ekintzak ebaluatu eta, indargune eta zer hobetuak identifikatu ondoren, helburu berriak jartzea. Saskibaloian bezala, guztia lan-taldean egiten genuen ardurak denon artean banatuz. Mendiari dagokionez, kuadrilarekin noizean behin irteeraren bat edo beste egiten nuen baina ehiza eta arrantza ziren oraindik mendiarekin erlazionatuta mantentzen ninduten afiziorik nagusienak.

Mendiarekiko zaletasuna "Balaka"ren aroa amaitzear zegoela etorri zitzaidan, 1996ean hain zuzen ere. Urte honetan bizitzan izan dudan kaka-nahaste emozionalik handiena izan nuen, emozioak kontrolik gabeko errusiar-mendi batean sartuta egongo balira bezala. Alde batetik, martxoaren 26an, bi urte gaixorik egon ondoren gure ama zendu zen. Amaiera zein izango zen ikusten genuen ere, gaixorik izan zen bi urteak gogorrak izan ziren.

Ama gaztea zela, izugarrizko irrifar kutsakorra zuen.


Martxoko gau ilun hartan, hil baino minutu batzuk lehenago irakatsitakoagatik eskerrak eman eta gaizki egindakoagatik barkamena eskatu nion. Honek gainetik izugarrizko pisua kendu arren, bizirik zegoenean gauza bera egin ez izanaren damuaz biziko nintzen urte batzuetan. Ama hil ondoren amonak hartu zuen gu lagundu eta zaintzeko ardura eta urteetan ezer esan gabe egunero etorri zen etxera guri laguntzera. Ama bakarra dela esaten bada ere amona bigarren ama bat izan da guretzat. Amarekin gertatu ez bezala, amonari behin baino gehiagotan eskertu diot gugatik egindako guztia.

Amona eta biok 2016an egindako bisita batean.


Urte honen amaieran, azaroan hain zuzen ere, Itzi eta bion arteko harremana hasi eta emozioen iluntasunean argi bat piztu zen, orain arte irauten duen argi disdiratsua. Argi bat izan arren 1996 eta 1998 urteen arteko garaia "existentziala" izan zen, nire espiritualtasuna landuz. Bizitzaren zentzuari bueltak eta bueltak eman eta erlijio eta filosofia ezberdinek duten ikuspuntua ezagutzen saiatu nintzen batetik eta bestetik gauzak ikasiz. Garai hartakoak dira etxeko Taoismo, budismo, kristautasun (batez ere askapen-teologoei buruzkoak), islamiar, filosofo eta pentsalari ezberdinen liburuak. 1996 urtean bertan osabarekin Donejakue bidea egin nuen eta bertan motxila batekin ibiltzeak buru, bihotz eta ariman izan dezakeen efektu terapeutikoa bizitzeko zortea izan nuen.

Osaba eta Latiendarekin Santiagoko katedralaren sarreran ibilbidea amaitu ondoren.


Mendi irteerek ariman izan dezaketen efektuaz itsutzen hasita, ehiza eta arrantzari pixkanaka lekua hartuz joan ziren, leku osoa hartu zuten arte. Pirinioetara itzuli eta bertan mundu bat deskubritzeke zegoela ikusi nuen. Eskaladako zaletasuna beranduago iritsiko zitzaidan, beharbada beranduegi, Pirinioetako hirumilakoak igotzen hasi nintzenean, denak igo nahi banituen behintzat, eskaladako ezagutza minimo batzuk izan beharko nituela ikusi nuen eta.

Vignemaleko Pique Longuen, igo nuen lehen hirumilakoa.


Eta eskaladak gogor heldu zidan, sortarazten ninduen bake sentsazioa mendi irteeretakoa baino sakon eta iraunkorragoa zelako. Edozein motako arazoa banu, eskalatzera joan eta eskaladak irauten zuen bitartean desagertzen zen, etxera itzultzerakoan arazoaren ikuspuntu berri batekin itzuliz. Eskaladak historiak eman duen mendizale handiek idatzitako liburuak irensten tartekatzen nituen: Bonatti, Messner, Terray, Lachenal, Rebuffat, Kukuczka, Bonington, Iñurrategi, Juanjo San Sebastian bezalakoek mendiari buruz duten sentimentua barneratu eta eskalada eta mendiaz nuen sentimentu espirituala ahalik eta gehiago sakondu nuen.

Gaur egun eskalatzen dudanean ere mundua geldituko balitz bezala sentitzen dut, momentu horretan munduan harkaitza eta soka-lagunatik aparte ez da beste ezer. Ekialdeko filosofiak predikatzen duen "kontzientzia konstantea" bizitzen dudan momentu bakarrenetakoa izaten da eta, filosofiarekin jarraituz, eskaladak nire arima eta nortasun sakonarekin konektatzea lortzen du.

Eginon eskalatzen.


Ez zen denbora luzea pasako harkaitzean ikasitakoa elur eta mistoan aplikatu nuen arte, ate berri bat irekiz: orduan hasi nintzen Aizkorriko kanalei ahalik eta zukurik handiena ateratzen. Aizkorri izugarrizko eskola izan da (eta da) nire mendi-eboluzioan. Bertan ikasi eta praktikan jarritakoa beste lekuetan aplikatu izan dut eta esan beharra daukat oraindik ez dudala inon Aizkorrin mistoan eskalatutako zailtasunik eskalatu.

Aizkorriko "eskolan".


Mendizaletasunaren prozesu honetan guztian Josu izan dut bidelagun, beranduago Iker, Asier eta Leku iritsi eta MAT taldea sortu genuen. Modu batean edo bestean mendian lortutako gailur gehienetan (gailur hitzaren esanahia mendien punturik garaiena baino zabalagoa ulertuz) MAT-eko lagun bat ondoan izan dut. Gure filosofia osoa bi hitzetan laburtzen da: Taldea eta konfidantza. Taldea diodanean hitza bere osotasunean ulertzea nahiko nuke: erabakiak taldean hartzen ditugu, taldean ibiltzen gara elkarri adarra jo eta argazkiak eginez, taldea gailurraren gainetik lehenesten dugu inor atzean utzi gabe, eta azken finean, familia txiki baten moduko taldea osatzen dugu. Taldera ohitu gara eta taldean mugitzea ohituak gaude, saskibaloi edota "Balakan" ikasi eta egin nuen bezala. Behin Alberto Iñurrategiri zera entzun nion: "mendian bat eta bat bi dira, bat gehi bat aldiz, hiru". MAT-en bost izanda asko garela esan dezaket.

MAT talde osoa Jonekin Argualas mendiaren gailurrean.


MAT taldeari konfidantza eskaladak eman digu. Gradu eta bideen gainetik eskaladak duen gauzarik garrantzitsuena soka-laguna da eta soka-lagunen arteko erlazioa konfidantzan oinarritzen da: eskalatzen hasterakoan zure bizitza soka-lagunaren eskuetan uzten duzu, bera aurretik doanean berea zure eskuetan uzten duen bezala. Bien artean konfidantza osoa ez badago sokada ez da oso aurrera joango (gogoratu Albertu Iñurrategik esandakoa). Urteetan soka-lagun ezberdin izan ditut baina anaia bezalakorik ez dut topatu. Begirada soil batekin besteak buruan zer duen ezagutzea handia da eta Ikerrekin egun mendian dudan konfidantza ez daukat beste inorrekin. Mendia errudun izan da egun biok dugun harreman hestuan.

Bi anaiak eskalada-bide bat amaitu ondoren.


MATen ibilbide asko eta maila ezberdinetakoak egin ditugu, baina denetatik nabarmenena 2013ko abuztuaren 11an egin genuenekoa da. Goizeko 6:25etan Iker, Asier, Josu eta lauok Mont Blanc-eko gailurra zapaldu genuen, urteetan irakurritako mendizale handi horiek noizbait egin zuten moduan. Gailurrean lauok "Aupa Leku" zihoen pankartatxo batekin eman genuen besarkada ez dut sekula ahaztuko, ezta isuritako malkoak ere. Sekulako oparia izan zen berrogei urte bete nituen urtean jaso nuena.

Mont Blanc-eko gailurrean.


2016an hiru urte betetzen ziren Mont Blanc eskalatu genuenetik eta, olinpiar urtea zelako edo (beti izaten da aitzakiren bat), Alpeetara itzultzekotan genbiltzan, oraingoan Cervinoa eskalatzeko asmoarekin: "Eta Aconcaguara juten bagea?" Bota nion behin anaiari bazkari batean gatza pasatzeko eskatzen duenaren "berotasunarekin". Konfidantza handirik gabe botatako galdera hau, mendian behera erortzen den elur-bolatxoaren moduan, egun eta asteak pasa ahala gorputza hartzen joan eta konturatu nintzenerako lau espediziokidek izena emanda genuen: anaiotatik aparte Arkaitz, Ikerren lankidea, mendizale ipurterre eta indartsua, eskaladan eskarmentu handikoa eta mendiarekin erlazionatutako edozein gaiaren inguruan hitz egiteko erraztasuna duena. Laugarren espediziokidea Ibon zen, behin edo behin Arkaitzen soka-laguna eta Pirinio nahiz Alpeetan ere ibilitakoa. Hasieratik atentzioa deitu zidan Ibon zein urduria zen eta diru-gastuarekin zuen etengabeko kezka. Bi hauen ondoan anaia eta biok espediziokiderik ahulenak (edota gutxienez esperientziarik gutxiena zutenak) ginen, honegatik espedizioaren antolaketaren pisurik handiena beraiek hartuko zutelakoan nengoen, beraiek baitziren esperientziarik handiena zutenak.

Ibon bazkide den Tolosako Uzturre mendi elkartea izan zen gure operazio gunea eta bertan egindako bilera pare baten ondoren gauza bakarra argitu genuen: espediziorako Jakako Aragon Aventura agentzia kontratatuko genuela. Arkaitzek urte batzuk lehenago Pakistanen egindako espedizio batetik ezagutzen zituen eta agentzia serio eta arduratsua zela esan zigun. Aragon Aventurakoekin hitz egin arte beste erabikirik ez genuen hartuko.

Urtearen lehenengo hilabeteak oso azkar joan ziren eta ekainerako Aragon Aventurakoekin lehen bilera eta ordainketa egin eta bidaia adostuta zegoen: espedizioa abenduak 26 eta urtarrilak 16 artean izango zen Plaza Argentinatik atera eta Plaza de Mulas-en amaituz. Oinarrizko kanpamentuen arteko zerbitzu guztiak kontratatuko genituen. Aukeratutako bidea? Poloniar glaziarretik doan bide zuzena, AD zailtasunekoa (itzuleran Mendozan erositako gida berri batean D zailtasuna ematen ziotela irakurriko genuen) eta gure eskura izan zitekeena, nahiz eta Ikerrek oso argi ez ikusi. Azaroan bigarren bilera eta ordainketa bat egiteko gelditu ginen: "entonces podréis hablar con Fernando que es el experto en el Aconcagua" esan zigun Javier Garrido anaiak.

Azaroa arteko hilabeteak ere konturatu gabe pasa ziren falta zitzaigun materiala erosi eta sasoian egoteko mendi lasterketetan parte hartuz. 2015ean ezagututako mendi lasterketen mundua mendian sasoian mantentzeko "aitzaki" ederra zela deskubritu nuen eta, eskaladak bezala, gogor heldu zidan. Egun mendian korrika egiten dudanean sentitzen dudana, eskaladan sentitutakoari asko hurbiltzen zaio, batez ere ordu askotako korrika saioa egiten dudanean. 2016ko mendi lasterketen denboraldiari amaiera Hiru Haundiak mendi ibilbidearekin eman eta hemendik aurrera 15 kilo inguruko motxila bizkarrean nuela buru-belarri entrenatzen hasi ginen.

Hiru Haundiak mendi ibilaldiaren amaieran. Argazkia festak.com web orritik jaitsita dago.


Tartean, elkar ezagutu asmoz, anaia eta biok Ibon eta Arkaitzekin Pirinioetara irteera bana egin genituen: Ibonekin Costerillou ertzari saiakera eta Arkaitzekin Astazou mendien igoera. Elkarrekin egindako lehen bi irteera hauetan elkar ezagutzeko aukera gutxi izan genuen, bai Ibon baita Arkaitz ere ia ibilbide osoan gure aurretik 50 metro ingurura joan zirelako. Taldean ibiltzera ohitua, irteera hauek jokoz kanpo utzi ninduten. Beranduago, Txindoki eta Batanes mendietara egindako irteeratan ere egoera bera errepikatu zenez, espediziora Ibon eta Arkaitz asko ezagutu gabe joan nintzela esango nuke, Whatsapp-en bidez elkar trukatutako mezuak, Elkarteko bilerak eta kotxean egindako bidaiak kontutan hartzen ez baditut behintzat.

Talde argazkia Bilbotik atera aurretik. Arkaitz bere alabarekin eta Ibon bere seme zaharrarekin.


Badira ezagutzen diren momentutik errespetu eta begirunea sortarazten duten mendizaleak. Fernando Garrido ezagutu nuenean horixe sentitu nuen. Azaroan Jakan egin genuen bileran bi ordu eskas nahikoak izan zituen gaineko zalantza eta, zergatik ez esan, beldur asko uxatzeko. Aukeratutako bidea, polita eta oso teknikoa izan gabe, azken urteotan mendizale gutxik eskalatutakoa zela esan zigun, baita berak orain arte eskalatu gabea zuela ere: "ba honek ez badu eskalau, gu noa goaz?" galdetuko zidan anaiak Jakatik itzulitakoan. Edozein zalantzarako bere telefonoa eta erosketak kalkulatzeko erabiltzen duen taula ere eman zizkigun, nire kezkarik nagusienetako bat erosketak nola eta zenbat egitea baitzen. Aconcaguara joan aurretik telefonoz bearekin pare bat aldiz hitz egiteko aukera izan nuen, botikina eta aklimatazioarekin nituen zalantzak argitzeko: "antes de subir a la cumbre os recomiendo que paséis un día entero en el base para comer, hidratar y descansar bien", "tomároslo con calma, como subáis o muy rápido o muy alto lo vais a pagar", "a la hora de comprar comida y planificar la ascensión no penséis con la mentalidad ni el estómago a nivel del mar ya que el cuerpo en altura cambia mucho" bezalakoak aholkatu zizkidan. Aitortu beharra daukat Fernandok emandako aholkuek preziorik ez dutela eta Uzturre Elkartean abenduan egin genuen azken bileran beste espediziokideei plangintza ezberdinak eta erosketen proposamena egiteko zintzo-zintzo aplikatu nituen.

Fernando eta Javier Garrido anaiak. Argazkia Gorka Lecarcegi-rena da eta "El País" egunkaritik hartua dago.


Uzturreko azken bilerara kezkatu eta haserre xamar joan nintzen, besteen artean aurreko bileren "efizientziaren" beldur nintzelako. Erosketen zerrendarik ez genuen eta, alde honetan behintzat, besteak oso lasai ikusten nituen: "Hok ez al die ba aurretio espediziotan ibili? Manda huevos inexpertok erosketen zerrenda kalkulau beharra" esanda nion anaiari bilera baino egun batzuk lehenago. Bestalde, eta hau zen gehien kezkatzen ninduena, Arkaitz eta Ibonekin egindako irteerak gogoan, espedizioaren "talde" izaerari buruzko zalantzak argitu beharra nituen.

Bilera hotz hasi nuen: "hasteko, nire lasaitasuneako behintzat, zenbateko taldea gea? Laukoa? Bi eta bi? Bi, bat eta bat?". "Lauko taldea gaituk" erantzun zuen Arkaitzek "baña argi zeok kordadak ittekon Iker ta hi bat ta Ibon ta ni bestea izango gaitukela". "Bale, ordun nola antolauko gea? Pisua banatzeko garaian, goiko kanpamentuetan..." galdetu nion. "Pakistanen izan ginuzteanen kanpamentutara aurretio iristen hituanak denda montau ta denentzako elurre urtzen hasten hituan" erantzun zidan, "nik behintzat beti hala indiat". Gehien kezkatzen zidan gaia nolabait argituta, aurkeztu nizkien erosketa eta igotzeko plangintzak adostu genituen: "Hala ere mendiak agintzen du nola igoko garen eta igual kordadak ere aldatu beharko ditugu" esan zuen Ibonek. "Bai, baña horrek eztu esan nahi hemendio plangintza bat ez deunik eraman behar, gañea erosketak plangintzan arabera ittedie ta irakurrita dauket Guardaparkesei in behar deun plangintzan kopia ere eman behar zaiela", erantzun nuen. "Ez al dituk erosketa gehiegi?" Galdetu zidan Arkaitzek zerrenda ikusi zuenean. "Eztet uste, Fernandok pasatako taulakin kalkulatuittut, ta gañea berak jarritakoa baño gutxigo dau" erantzun nion. Handik aste batzuetara, Plaza Argentinan Arkaitzi arrazoia emango nion, janari pila soberan gelditu zitzaigun eta. Erosketak anaia, Arkaitz eta hiruon artean banatu eta, Bilboko aireportuan zein orduetarako azalduko ginen adostu ondoren, azken bilerari amaiera eman genion.

Aitortu beharra daukat lehen espedizioa izateko oso mentalizatua ez nengoela, eta asko estutuz gero, erabat motibatuta ez nengoela esatera ere ausartuko nintzateke. Bai, egia da Itzi Aconcaguaren kontuekin saturatu eta aspertuta nuela, baina buruan ditudan ametsen artean Aconcagua ez zen lehentasunezko bat. Abenduaren 25 arratsaldera arte ez nintzen espedizioaz benetan jabetu. Iker, Itzi eta hiruok familia eta kuadrilako lagunak agurtzeko asmoz etxetik atera ginen: "jakin izan banu ez nintzen ateako" esan zidan anaiak etxera itzuli ginenean. Kalean topatutako gehiengoek hiltzorian dagoen pazienteari eman behar zaion hil ala biziko tratamentuaren aurrean izango bagina bezala sentiarazi gintuzten: "kontuz ibili", "ea osorik iristen zeaten", "emaztea bakarrik uztea ere...", "han goien tontakeri gutxi, ehhh"... bezelako esaldiak kupidarik gabe behin eta berriz aurpegira bota zizkiguten: "Gerrara jungo bagiña ere!!" Esan zidan Ikerrek etxera itzuli ginenean.

Etxean egingo nuen azkeneko gaua lasai joan zen kaletik oso urduri itzuli banintz ere. Goizean jaiki, petateak itxi (azkenean anaia eta bion artean petate "extra" bat eraman genuen erositako janari eta materiala ere bi petateetan sartzerik izan ez genuelako) eta arratsaldeko hirurak aldera Leku gure bila etorri zen: "ni ez naiz kapaz izango zuek eramateko" esanda zidan Itzik begiak heze-hezeak zituela. 1996etik horrenbeste egun banaturik sekula izan gabe ginen, eta kezkatuta geunden bagenekielako egun askotan komunikaziorik gabe egongo zela, batez ere gailurrera joango ginen egunetan: "Zu WI-FI daun leku guztitatik nei idatzi, eh?" esan zidan. Malkoei eutsiz, eztarrian korapiloa nuela, Itziri historiara pasako ez den muxu eta "maite zaitut" bat esan eta negarrez hasi baino lehen furgonetan izkutatu nintzen.

Aireportuan Leku agurtu eta Jokin lehengusua (kasualitatea, juxtu Bartzelonatik iritsi berria zen), Arkaitz, Ibon eta hauen senitartekoekin elkartu ginen. Gu urduri bageunden ere besteenganako urduritasun eta kezka nabaria zen. Petateak fakturatu eta elkarrekin kafea hartu, muxuak eta besarkadak denei banatu eta, Guardia Zibilek Iboni motxilatik labana kendu eta niri lehergailuen testa eginez hegazkinean egin nahi genuen atentatu saiakera zapuztu ondoren, hegazkinean ontziratzeko pasa behar den gelatxora joan ginen: "Ostia!!!! Guardia Zibilen kontrolean motxila eta botak utzi ditut!!!" esan zigun Ibonek korrika hastearekin batera. Paris arteko hegaldia elkarbanatuko genuen bidaiariak ontziratzen hasita zeudenean berriro elkartu eta hegazkinera zuzendu ginen.

Jokinekin Bilboko aireportuan.


Hegazkinera sartu aurretik 2016ean zehar modu batean edo bestean lagundu gintuenei eskerrak eman nahi diet: Ordiziako mendi elkarteko Juanmariri txartel federatiboak horren azkar lortzeagatik, Igerturi pasatako mapa digitaleengatik, MAT-eko lagunei, Asierri utzitako petatea eta utzi nahi gintuen materiala eta Lekuri taxista izan eta pasatako informazioagatik, Terrari kuadrilako lotura izan eta beti hor izan eta izango dela ziur nagoelako, Elenari botiken inguruan emandako aholkuengatik, Mireni espedizioa egin ahal izateko hartu behar izan ditudan egunetarako erraztasun guztiak emateagatik, Pedro Garcia eta Fernando Garridori emandako aholkuengatik eta Marianori (Ez Rajoy, Galvan baizik) Mendozan utzitako material guztiarengatik.

Eta, zer esanik ez, zuri ere Itzi, argia emateagatik, ondoan ni bezalako ipurterrea izatea ez baita erraza. Badakizu zu gabe ez nuela ametsik beteko.